არქიტექტურა არასდროს არ უნდა გახდეს პოლიტიკური რევანშის მსხვერპლი.

2010 წელს, საერთაშორისოდ აღიარებულ არქიტექტურულ ფირმა „სტუდია ფუქსასს“ დაევალა რიყის საკონცერტო დარბაზისა და მუსიკალური თეატრის პროექტირება თბილისში, საქართველოში. დაახლოებით 25 მილიონი ევროს სახელმწიფო სახსრებით აშენებული და ძირითადად 2012 წელს დასრულებული შენობა უნდა გამხდარიყო მთავარი კულტურული ცენტრი და საქართველოს თანამედროვე მისწრაფებების სიმბოლო.

შენობა არასოდეს გაიხსნა.

2012 წელს მთავრობის ცვლილების შემდეგ, პროექტი მიტოვებული იქნა ერთი საჯარო ღონისძიების ჩატარებამდე. ათ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში ის გამოუყენებელი იყო. დღეს, მიუხედავად სტრუქტურულად დაუზიანებელი მდგომარეობისა, მას 2026 წლის შობამდე დანგრევა ემუქრება.

„სტუდია ფუქსასმა“ საჯაროდ განაცხადა, რომ მან არაერთხელ შესთავაზა ხელისუფლებას და შენობის მფლობელებს თანამშრომლობა შენარჩუნებისა და ადაპტური ხელახალი გამოყენების შესაძლებლობების შესასწავლად. პრაქტიკის თანახმად, ამ წინადადებებს პასუხი არ მიუღია.

ეს პეტიცია არ ეხება ერთი პოლიტიკური პარტიის მხარდაჭერას ან მეორის წინააღმდეგობას, ეს ეხება პრინციპის დაცვას, რომელიც ყველა ქალაქში და ყველა დემოკრატიაში უნდა იყოს მნიშვნელოვანი:

შენობები არ არის მათი დამკვეთი ადმინისტრაციების დროებითი სიმბოლოები, ისინი საზოგადოებების კოლექტიური მეხსიერების ნაწილია. ისინი წარმოადგენენ ადამიანის შემოქმედებითობას, პროფესიულ ცოდნას, საჯარო ინვესტიციებს და მათი დროის კულტურულ მისწრაფებებს.

თუ ჩვენ დავუშვებთ, რომ დასრულებული არქიტექტურა მიზანში ამოიღონ, წაშალონ ან მიტოვებულ იქნას მხოლოდ იმიტომ, რომ ის დაკავშირებულია წინა პოლიტიკურ პერიოდთან, ჩვენ საშიშ კარს ვაღებთ. იგივე ლოგიკა შეიძლება გამოყენებულ იქნას მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში, რაც საფრთხეს უქმნის უამრავ შენობას, რომლებიც წარმოადგენენ ჩვენი საერთო ისტორიის სხვადასხვა თავს.

ქალაქები არ იქმნება ერთი მთავრობის, ერთი თაობის ან ერთი პოლიტიკური ხედვის მიერ. ისინი ადამიანური ცივილიზაციის მრავალშრიანი ჩანაწერებია. ამ სირთულის შენარჩუნება არის პასუხისმგებლობა, რომელიც საერთოა არქიტექტორების, ინსტიტუტებისა და საზოგადოებისთვის.

არქიტექტურის ღირებულება უნდა შეფასდეს პროფესიული ცოდნით, საზოგადოებრივი ინტერესით, მდგრადობითა და კულტურული პასუხისმგებლობით - და არა პოლიტიკური ნარატივების შეცვლით.

მოვუწოდებთ თბილისის მერიას, მერ კახა კალაძეს და შენობის ამჟამინდელ მფლობელს:

1. შეაჩერონ რიყის საკონცერტო დარბაზის დაგეგმილი დანგრევა.
2. დაუკვეთონ შენობის მდგომარეობისა და სამომავლო პოტენციალის დამოუკიდებელი და გამჭვირვალე პროფესიული მიმოხილვა.
3. გააგრძელონ ნამდვილი დიალოგი Studio Fuksas-თან, დამოუკიდებელ ექსპერტებთან, მემკვიდრეობის ორგანიზაციებთან და საზოგადოებასთან.
4. სრულად შეაფასონ ადაპტური ხელახალი გამოყენების ვარიანტები ნებისმიერი შეუქცევადი გადაწყვეტილების მიღებამდე.

ასევე მოვუწოდებთ არქიტექტურულ ინსტიტუტებს, უნივერსიტეტებს, პროფესიულ ორგანიზაციებს და მოქალაქეებს მთელი მსოფლიოს მასშტაბით, მხარი დაუჭირონ უფრო ფართო პრინციპს:

არქიტექტურა კაცობრიობის საერთო კულტურული მემკვიდრეობის ნაწილია. ის იმსახურებს გააზრებულ მართვას, პროფესიულ შეფასებას და პატივისცემას პოლიტიკური ცვლილებების მიღმა.

ამ პეტიციის ხელმოწერით თქვენ არ გამოხატავთ პოლიტიკურ აზრს, თქვენ მხარს უჭერთ იმ რწმენას, რომ ჩვენი ქალაქები იმსახურებენ გამჭვირვალე გადაწყვეტილებების მიღებას, პასუხისმგებლიან მართვას და არქიტექტურის მდგრადი ღირებულების პატივისცემას.

მთავრობები იცვლებიან - ქალაქები რჩებიან.

არქიტექტურა მომავლის საკუთრებაა.

---

Architecture should never become a victim of political cycles.

In 2010, the internationally renowned architecture practice Studio Fuksas was commissioned to design the Rike Concert Hall and Music Theatre in Tbilisi, Georgia. Built with approximately €25 million in public funds and substantially completed in 2012, the building was intended to become a major cultural venue and a symbol of Georgia's contemporary aspirations.

It never opened.

Following a change of government in 2012, the project was abandoned before hosting a single public event. For more than a decade, it has remained unused. Today, despite being structurally intact, it faces demolition before Christmas 2026.

Studio Fuksas has publicly stated that it repeatedly offered to work with the authorities and the building's owners to explore possibilities for preservation and adaptive reuse. According to the practice, those proposals received no response.

This petition is not about supporting one political party or opposing another.

It is about defending a principle that should matter in every city and every democracy:

Buildings are not temporary symbols of the administrations that commission them. They are part of the collective memory of societies. They represent human creativity, professional knowledge, public investment, and the cultural aspirations of their time.

If we allow completed architecture to be targeted, erased, or abandoned simply because it is associated with a previous political period, we open a dangerous door. The same logic could be applied anywhere in the world, putting at risk countless buildings that represent different chapters of our shared history.

Cities are not created by one government, one generation, or one political vision. They are layered records of human civilization. Preserving this complexity is a responsibility shared by architects, institutions, and society.

The value of architecture should be evaluated through professional knowledge, public interest, sustainability, and cultural responsibility - not through changing political narratives.

We call upon the City of Tbilisi, Mayor Kakha Kaladze, and recent owner of building to:

1. Suspend the planned demolition of the Rike Concert Hall.
2. Commission an independent and transparent professional review of the building's condition and future potential.
3. Open genuine dialogue with Studio Fuksas, independent experts, heritage organizations, and the public.
4. Fully evaluate adaptive reuse options before any irreversible decision is made.

We also invite architectural institutions, universities, professional organizations, and citizens around the world to support a broader principle:

Architecture is part of humanity's shared cultural legacy. It deserves thoughtful stewardship, professional evaluation, and respect beyond political change.

By signing this petition, you are not expressing a political opinion, you are supporting the belief that our cities deserve transparent decision-making, responsible stewardship, and respect for the enduring value of architecture.

Governments change - Cities remain.

Architecture belongs to the future.