Kayıtdışı istihdama son verebiliriz! Sigortasız çalışmaya karşı daha fazla denetim, daha fazla bilgilendirme talep ediyoruz!

"KAYITDIŞI" BELGESELİNİ İZLEYİN​

RAPORUMUZU OKUYUN

Türkiye ekonomisinin lokomotiflerinden biri olan tekstil sektörünün son zamanlarda giderek derinleşen kanayan bir yarası var: Kayıtdışı istihdam. Tekstil sektörü markalarına ve devletin ilgili bakanlıklarına sesleniyoruz: Kayıtdışı istihdama son vermek için denetim ve bilgilendirme araçlarımızı geliştirelim.

Ucuza çalışan, çok çalışan, güvencesiz çalışan tekstil işçileri asla emekli olamayacak!

Tekstilde kayıtdışı istihdam işgücünün giderek ucuzlamasına, 12 saate varan işgününün sıradanlaşmasına, işçilerin sağlığa erişimden, iş güvencesinden mahrum kalmasına, iş güvenliği risklerinin artmasına sebep oluyor. 

Çocukların eğitimden uzaklaşmasının ve çocuk işçiliğin en temel sebebi kayıtdışı istihdamın “normal” kabul edilmesi!

Sigortasız çalıştırmaya karşı yeterli denetimin yapılmaması nedeniyle sektörde çocuklar için çalışma hayatı 10-12 yaşlarında başlıyor. Çocuklukta eğitimden kopan işçiler yetişkinliklerinde dahi sigortalı çalışma zorunluluğundan haberdar olmuyor. Kayıtdışı istihdamın sektörün “normali” sayılmasına son vermeliyiz.

Büyük tekstil markaları tedarik zincirlerini denetlemiyor!

Hazır giyim sektörü tek bir parça giysi için bile yüzlerce irili ufaklı alt işletmenin, atölyenin salkımlanmış ve parçalı üretimine dayanıyor: Bir gömleği yapmakla görevli işletme,  gömleğin kolunu, yakasını, kendi işinin farklı adımlarını ayrı ayrı işletmelere verebiliyor. Bu alt işletmeler ise başka işletmelere... Bu salkımlanmanın temel sebebi iş yetiştirme baskısı oluyor. Bu yapıda üretim maliyetlerini düşürmek için ise ucuz işgücüne ve kayıtdışı istihdama güveniliyor. 

Bazı büyük markalar, tedarik zincirindeki alt işletmeler için davranış kuralları ilan etse bile bu kuralların tedarik zincirinin daha altındaki işletmelerde uygulanmamasını görmezden geliyor. Çünkü tedarik zincirindeki işletmeleri üretim süresini ve maliyeti düşürme baskısıyla sıkıştırmaktan vazgeçemiyor.

Denetimde işçiler arka kapıdan kaçırılıyor!

Sektörde devlet düzenli denetimler yapmıyor, sadece ihbara dayalı olarak denetim yapıyor. Bir işletmenin maliye bakanlığına kayıtlı olsa bile sigortasız işçi çalıştırabildiği görmezden geliniyor. Küçük işverenlerin denetimden kaçmasına göz yumuluyor.

Kayıtdışı istihdama son vermek için bilgilendirme şart!

1. Markalar şeffaf olmalı, tüm tedarikçilerini açıklamalıdır! 
2. Markalar davranış kurallarını işçilerle ve tüketicilerle paylaşmalı, kuralların etkin olarak uygulandığından emin olmalıdır!
3. Devlet işçileri ve tüm toplumu kayıtlı çalışma konusunda bilgilendirmelidir! 
4. Devlet işyerlerinde bilgilendirmeyi, bilgilendirici posterler asmayı  zorunlu tutmalıdır!
5. Devlet kayıtdışı istihdam ve çocuk işçiliğine dair istatistikleri hem sektörle hem de toplumla düzenli bir şekilde paylaşmalıdır!

Kayıtdışı istihdama son vermek için denetim şart!

1. Markalar tedarik zincirinin tümünü denetlemelidir!
2. Markalar, tedarik zincirinde çalışan bütün işçilerin sigortalı olduğundan ve yaşanılabilir bir ücret aldığından emin olmalıdır!
3. Marka denetimleri sadece kullanılan kimyasalları ya da ürünlerin kalitesini denetlemekle yetinmemelidir. Çocuk işçilik, kayıtdışı işçilik,
4. işyerinde suistimal gibi konular da denetlenmelidir!
5. Markalar denetimleri bağımsız kuruluşlara yaptırmalıdır!
6. Sektördeki işveren dernekleri markanın davranış kuralları oluşturması ve tedarik zincirlerini de şeffaf bir şekilde açıklaması için baskı yapmalıdır!
7. Devlet vergi levhasına sahip olan bütün işyerlerinde çalışan sayısının ve bileşiminin işin olağan işleyişine uygunluğu ve işletmenin faaliyetine orantılılığı yönünden denetlemelidir!
8. Sadece vergi levhası, sadece işyeri kaydı, sadece iş güvenliği ile sınırlı kalan kısmi denetlemeler kayıtdışı ile mücadele için yeterli değildir. Kayıtdışı istihdam her denetimin konusu olmalıdır!
9. Kayıtdışı istihdam suçtur! Devlet kayıtdışı istihdama karşı hapis cezasını da içeren, etkili ve gerçek ceza düzenlemesi yapmalıdır! Cezalar caydırıcı, adalet duygusunu inşa edecek şekilde eşit ve sürekli/kararlı olmalıdır!
10. Devlet kayıtlı istihdamı artırmak için teşvikin yanı sıra sigorta primi ve vergi oranlarında uygun düzenlemeleri yapmalıdır!

"KAYITDIŞI" BELGESELİNİ İZLEYİN

Gelin markaları ve devleti kayıtdışı istihdamla mücadele etmeye çağıralım!

İşçilere hayallerini geri verelim!

Hepimizi ilgilendiren bu konuda toplumun sağlığını ve esenliğini tesis edelim!

Eğer karar verici veya milletvekili adayı iseniz bu kampanyayı imzalayanlara açıklama yapmak için buradaki iletişim formunu doldurabilirsiniz.