Free Abdurehim Heyit
Free Abdurehim Heyit
The Issue
#FreeAbdurehimHeyit #MeTooUyghur
DUTAR KRALINA ÖZGÜRLÜK (TÜRKÇESI ALTINDA)
Abdurehim Heyit (alt. spelling: Abuduriyimu Aiyiti), born in 1962 in Kashgar, is an internationally renowned Uyghur musician, folk singer and composer. He is also known as the ‘King of Dutar’. He studied at Kashgar Arts College and worked in the prestigious China National Ethnic Song and Dance Ensemble in Beijing between 1986 and 1993 before returning to Urumchi to join the Xinjiang Song-and-Dance Troupe, where he performed many songs promoting unity and friendship among the peoples of China. None of his songs have been banned by the government. It was reported that he was arrested by Chinese authorities in March 2017 on unclear charges and taken to an unknown location[1]. So were an unknown number of other Uyghur professors, intellectuals, students, artists, businessmen, farmers, and members of Turkic ethnic minority groups.
On Aug 10, 2018, the U.N. Committee on the Elimination of Racial Discrimination said that it had received many credible reports that over one million ethnic Uyghurs in China were held in what resembles a “massive internment camp that is shrouded in secrecy”[2]. Gay McDougall, vice-chairperson of the Committee, cited estimates that 2 million Uyghurs and Muslim minorities were forced into “so-called re-education camps for political and cultural indoctrination” in the Uyghur Autonomous Region. China calls those camps “vocational training centers”. On November 28, 2018, speaking to Reuters about Uyghurs, Cui Tiankai[3], China's ambassador to the U.S., claimed that the Chinese government was “trying to re-educate most of them, trying to turn them into normal persons (who) can go back to normal life”. Abdurehim Heyit is a normal person, who lived a normal life and sang normal approved songs.
The “Xinjiang Victims Database” website – www.shahit.biz – , which collects testimonies of victims around the world, has gathered 2800 individual testimony. This number keeps increasing every day. Abdurehim Heyit is one of the victims in the database.
According to the testimony of the Uyghur poet Tahir Hamut[4], Abdurehim Heyit was arrested because of a song called “Atilar”, or “Forefathers”. In this song, ‘Biz atalduq bezmide yigit; Ah jan atilar jenglerde shéhit’, which means ‘We are said to distinguish ourselves in fun places; While our dear fathers fell as heroes on the battlefield’, is mentioned. The authorities might have interpreted it as an incitement to jihad.
According to a written statement of family friends, Muhtar and Waris Abdukerim Janbaz, Mr. Heyit never wrote song lyrics[5]. The poem “Atilar” was written by Abdurehim Abdulla[6] (also arrested at the same time) and the song was released before the year 2000. The government censorship and regional cultural publishing authorities had approved the song. This song was included in CD no.5 of Abdurehim Heyit’s collected works called ‘My Dutar’ which was released in 2016 by the Minority Audio/Video Publishing House (see pictures).
Following claims on social media that Abdurehim Heyit died in prison on February 8, 2019, the Chinese state media released a 25-second video on China Radio International’s page http://turkish.cri.cn/1781/2019/02/10/1s196040.htm, on February 10, 2019. In the video, Abdurehim Heyit states, “I’m in the process of being investigated for allegedly violating the national laws, I’m now in good health and have never been abused”, but provides no further details. In that short video, we notice that he looked uncomfortable and uneasy, speaking as if he was following instructions. His body language and choice of words seem to suggest he is under duress. Compared to his picture of Aug 1, 2016, his mustache and hair have excessively greyed over the last 23 months of detention.
According to what he says, he is still “in the process of being investigated for allegedly violating the national laws”. He disappeared in March 2017. After all these months, why is he still under investigation? What crime did he commit?
Human rights are of concern to all peoples regardless of frontiers, and freedom of expression is a fundamental human right recognized both under international law, and by the Chinese Constitution. Mr. Heyit has done nothing but sung songs approved by the local authorities.
Respecting and protecting human rights is not detrimental to any state, rather it is a sign of strength. The Chinese government states that its ultimate goal is to build a harmonious and stable society. To do so, the country must stop labeling Uyghurs and other Turkic minorities as the so-called “three evils forces (terrorism, separatism and religious extremism)” and allow scholars, writers, artists, intellectuals and all of its citizens to speak their minds freely and interact with each other and with the world through any platform they choose.
We urge the European Commission and UN High Commissioner for Human Rights to dispatch a fact-finding mission to assess the situation in Uyghur region and report to the Human Rights Council at its next session from February 25 to March 22, 2019.
Releasing Abdurehim Heyit and other arbitrarily arrested people would show the world that China is a strong world power that respects its own constitution. We are optimistic that the Chinese people are ready to take this step. We hope their government is as well.
We are deeply concerned about Mr. Abdurehim Heyit’s health and state of mind. For the sake of his family and the wider Uyghur community, for whom Mr. Heyit’s life and work are so important, we urge the Chinese government to release him immediately, grant him a passport, allow him to receive medical treatment he may need, allow him to exercise his freedom of movement and his rights to perform both in China and abroad.
Signed by:
Aziz Isa Elkun (United Kingdom)
Bahtiyar Ömer (Norway)
Dr. Jean Rahman Duval (France)
Dr. Memet Tash (USA)
Muhtar Abdukerim Janbaz (Sweden)
Dr. Mukaddas Mijit (France)
Dr. Rachel Harris (University of London, United Kingdom)
Renagül Tursun (Norway)
Rushan Abbas (USA)
Dr. Waris Abdukerim Janbaz (France)
Ass. Prof. Dr. Sandrine E. Catris (Augusta University, USA)
Dr. Vanessa Frangville (Université Libre de Bruxelles, Belgium)
Dr. Dilnur Reyhan (INALCO, France)
Dr. Mamatimin Abbas Koktarim (CNRS, France)
Dr. Abdushukur Abdurishit (Switzerland)
Dr. Erkin Sidiq (NASA, USA)
Yücel Tanay (Columnist-journalist, Uyghur human rights activist, Turkey)
Hamit Göktürk (Uyghur activist, writer, Turkey)
Fredrik Fällman, Ass. Professor of Sinology, University of Gothenburg (Sweden)
Contact Oyghan@gmail.com if you want to add your name above.
References
[1] https://www.rfa.org/english/news/uyghur/musician-11022017162302.html
[2] https://www.reuters.com/article/us-china-rights-un/u-n-says-it-has-credible-reports-that-china-holds-million-uighurs-in-secret-camps-idUSKBN1KV1SU
[3] https://edition.cnn.com/2018/11/27/politics/us-china-uyghur-cui-tiankai-intl/index.html
[4] https://www.rfa.org/english/news/uyghur/musician-11022017162302.html
[5] https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10218477145180427
[6] https://freemuse.org/news/uyghur-dutar-king-detained-in-china
==========DUTAR KRALINA ÖZGÜRLÜK============
1962 yılında Kaşgar'da doğan Abdurehim Heyit (alternatif yazım: Abuduriyimu Aiyiti), dünyaca ünlü Uygur Ozan ve müzisyeni, Uygur halk şarkıcısı ve bestecisidir. Ayrıca “Dutar Kralı” olarak da bilinir. Kaşgar Sanat Koleji'nde okudu ve 1986-1993 yılları arasında Pekin'deki prestijli bir kurum olan Çin Ulusal Etnik Şarkı ve Dans Topluluğu'nda çalıştı. Daha sonra Xinjiang Şarkı ve Dans Grubuna katılmak için Urumçi’ye dönerek Çin halkları arasında birlik ve dostluğu teşvik eden birçok şarkıyı icra etti. Şarkılarının hiçbiri hükümet tarafından yasaklanmadı. Çin makamları tarafından Mart 2017'de belirtilmeyen suçlamalar nedeniyle tutuklandığı ve bilinmeyen bir yere götürüldüğü bildirildi[1]. Bilinmeyen sayıda Uygur profesörü, aydın, öğrenci, sanatçı, iş adamı, çiftçi ve Türk etnik azınlık gruplarının üyelerinin akibetine maruz bırakıldı.
10 Ağustos 2018’de, Birleşmiş Milletler Irk Ayrımcılığının Önlenmesi Komitesi, Çin'de bir milyondan fazla etnik Uygur’un gizlilik örtüsü altında “kitlesel bir toplama kampına benzeyen”[2] ortamda tutulduğuna dair pek çok güvenilir kanıt ve raporlar aldığını açıkladı. Komite başkan yardımcısı Gay McDougall, 2 milyon Uygur ve diğer Müslüman azınlığın Uygur Özerk Bölgesi'nde “siyasi ve kültürel eğitim için yeniden eğitim kamplarına” zorla sokulduğunu tahmin ettiklerini belirtti ve Çin’in bu kamplara “mesleki eğitim merkezleri” olduğunu iddia ettiğini bildirdi. Reuters’e Uygurlar hakkında 28 Kasım 2018’de konuşan, Çin’in ABD büyükelçisi Cui Tiankai[3], Çin hükümetinin “çoğunu yeniden eğitmeye, normal hayata dönebilmeleri için onları normal kişilere dönüştürmeye çalıştığını” söylediğini açıkladı.
Dünyada baskı ve zulme uğrayan mağdurların ifadelerini derleyen “Sincan Mağdurları Veri Tabanı” web sitesi - www.shahit.biz - şimdiye kadar 2 bin 800 mağdurun kişisel ifadelerini topladığini ancak bu sayının her geçen artmaya devam ettiğini bildirdi. Abdurehim Heyit te bu veri tabanında yer alan mağdur ve kamp kurbanlarından birisi olarak yer alıyor. Abdurehim Heyit tutuklandığı tarihe kadar normal bir yaşam sürmüş, Çin yönetimi tarafından eserleri bestelemiş ve seslendirmiştir. Uygur bölgesinde yaşayan sıradan bir insan ve sevilen bir halk sanatçısı sanatçı olarak biliniyor
ABD’de yaşayan Uygur şairi Tahir Hamut'un[4] ifadesine göre, Abdurrehim Heyit besteleyip seslendirdiği "Atalar" Ecdatlar adlı bir şarkısı nedeniyle tutuklanmıştır. Bu şarkıdaki ‘Biz atalduq bezmide yigit; Ah jan atilar jenglerde shéhit ’, yani 'Biz tanındık eğlencede yetenekli yiğit – Ah Can ecdatlar Cenklerde şehit ” sözlerini Çin yönetiminin Heyit’in halkı cihada teşvik etmekle suçlamasına veya bu anlamda yorumlamasına bağlıyor.
Heyit’in Aile dostlarından Muhtar ve Waris Abdukerim Janbaz gibi sanatçıların yazılı ifadelerine göre Abdurrahim Heyit hiçbir zaman şarkı sözleri yazmadı[5]. Besteleyip seslendirdiği“Atalar” şiiri Şair Abdurehim Abdulla[6] tarafından yazılmıştır. Bu şiirin yazarı de kendisi ile birlikte tutuklanmıştır. Atalar şarkısı 2000 yılından önce piyasaya satışa sunulmuştur. Bölgesel Hükümet sansür kurumu ile ve bölgesel kültürel yayın Kurumu yetkileleri de bu şarkıyı onaylamıştır. Bu şarkı, 2016'da Minority Audio / Video Publishing House tarafından yayınlanan “My Dutar” adlı Abdurehim Heyit'in 5 no'lu CD'sinde yer almiştır.
Sosyal medya’da yayınlanan bir haberde Abdurehim Heyit'in 8 Şubat 2019'da hapishanede öldüğünü iddia edilmiştir. Bunun üzerine Çin yönetimi resmi Uluslar arası Çin Radyosu (China Radio International) aracılığı ile onun kendi sesi ve görüntüsü ile kendisinin hayatta olduğunu açıklayan 25 saniyelik bir videosunu 10 Şubat 2019'da yayınlamıştır. (http://turkish.cri.cn/1781/2019/02/10/1s196040.htm
Bu Videoda, Abdurehim Heyit, “Ulusal yasaları ihlal ettiğim iddiasıyla soruşturuma sürecindeyim, şimdi sağlık durumum iyi ve hiç istismar edilmedim. KÖTÜ MUAMELEYE MARUZ KALMADIM” demiş ancak nerede ve ne zamandan beri tutuklu bulunduğu yolunda daha ayrıntılı bilgi vermemiştir. Ancak daha fazla ayrıntı vermedi. Bu kısa videoda, talimat ve yönlendirme ile konuşturulduğunu ,kendisinin izleniyormuş ve control ve takip altında olduğunu ve tedirgin bir şekilde yorgun, rahatsız ve huzursuz göründüğünü fark ettik. Beden dili ve sözcüklerin seçimi baskı altında olduğunu gösteriyor. Kendisinin 1 Ağustos 2016 tarihli resmine kıyasla, bıyığı ve saçının son 23 aylık gözaltı süresince aşırı derecede ve anormal bir şekilde griye döndüğü görülüyordu.
O’nun kısa video mesajinda kendisinin, hala “ulusal yasaları ihlal ettiği iddiasına göre soruşturma sürecinde” olduğunu ifade ediyordu. Mart 2017'de ortadan kaybolan ve daha sonra tutuklandığı anlaşılan Heyit’in aradan geçen 2 yıllık bir uzun zaman zarfında neden hala soruşturmasının tamaamlanmadığı ve gözaltı süresinin devam ettiği şüphelerimizi kuvvetlendirmektedir. Hangi ve nasıl bir suç isnadı ile göz altına alıındığı hala esrarını korumaktadır.
İnsan hakları, sınırlardan bağımsız olarak tüm insanların ortak sorunudur. Ayrıca söz ve ifade özgürlüğü temel bir insan hakkı olup uluslararası hukukta yer almakta hem de Çin Anayasası tarafından tanınan temel bir insan hakkıdır. Hal böyle iken, Abdurrahim Heyit yerel resmi yetkililer tarafından onaylanan şarkıların dışında hiç bir eser bestelememiş ve seslendirmemiştir.
Temel İnsan haklarını korumak ve bu haklara saygı duymak hiçbir devlete zarar vermez, aksine o ülkeye saygınlık ve uluslararası toplumda güç ve itibar kazandırır, Çin hükümeti, her seferinde Uygur bölgesinde ve Çin’deki uygulamalarının nihai amacının uyumlu ve istikrarlı bir toplum oluşturmak olduğunu belirtiyor.Çin yönetimi eğer gerçekten bu söylemlerinde ciddi ve samimi ise, ülkesinde yaşayan Uygurları ve diğer Türk azınlıkları “üç şeytani kuvvet” tanımı ile toptan suçlamayı bırakmalı Müslüman Türkleri (terörizm, ayrılıkçılık ve dini aşırılıkçılık”) olarak nitelendirmeye son vermelidir. 2017 yılından beri çeşitli gerekçelerle tutukladığı, bilim insanları,Şair yazarlar,Din adamları ,Kanaat ve cemaat önderleri ile sanatçıları ve tüm aydınları bir an önce serbest bırakmalıdır. Ayrıca,Uygur bölgesinde yaşayan Uygurların,Kazakların ve diğer tüm Müslüman azınlıkların söz ve düşüncelerini serbestçe ifade etmelerine izin vermelidir. Uygur bölgesinde yaşayanların ülke içi ve dışında yaşayan aileleri,yakınları ve arkadaş ve dostları ile internet başta her türlü iletişim araçları ile Seçtikleri herhangi bir dijital platformlar aracılığıyla birbirleriyle ve dünyayla özgürce iletişime ve etkileşime girmelerine engel olmamalıdır.
Avrupa Komisyonu ve Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği'nden Taleplerimiz Uygur bölgesindeki durumu yerinde görmek,incelemek ve mevcut durumu değerlendirmek için 25 Şubat - 22 Mart 2019 tarihleri arasında yapılacak oturumlardan önce İnsan Hakları Konseyine sunulacak bölgedeki insani durum hakakındaki rapora esas olmak üzere bölgeye bir İnceleme Heyetinin görevli olarak göndermelerini istiyoruz.
Tutuklu bulanan Sayın Abdurehim Heyit'in sağlık ve akli durumu hakkında çok endişeliyiz. Abdurrahim Heyit’in, hayatı Ailesi başta olmak üzere bölge’de ve diasporada yaşayan biz Uygurlar için çok önemli ve değerlidir. Onun yaşamı ve sanatsal faaliyetleri biz Uygurlar için çok önemlidir. Çin Hükümeti’nin onu bir an önce serbest bırakmasını, pasaportunu kendisine iade etmesini, ihtiyacı olan tıbbi tedavisine izin verilmesini için ciddi olarak ve ısrar la talep ediyoruz. O’nun sağlıkılı olmasını, istediği ve arzusu istikametinde kısıtlanan seyahat özgürlüğünün önendeki engellerin kaldırılımasını özelelikle istiyoruz. Bu hakların kendisine iadesini sanatsal faaliyetlerini hem ülkesinde hem de yurtdışında icra etmesine izin verilmesini talep ediyoruz.
Abdurehim Heyit başta olmak üzere diğer keyfi olarak tutuklanan Uygur, Kazak ve diğer Müslüman Türk Aydınların bir an önce serbest bırakılmasını istiyoruz. Bu taleplerimiz Çin yönetimince yerine getirildiği taktirde Çin'in kendi anayasası ile Uygur Özerk Bölgesi yasaları ile diğer kanun ve yönetmileklerine sadık ve saygı duyan güçlü bir dünya gücü olduğunu gösterecektir. Çin Halk Cumhuriyeti yönetiminden bu çok önemli adımları bir an önce atmaya hazır olduğu konusunda çok umutlu ve iyimser olduğumuzu özellikle belirtmek istiyoruz.
The Issue
#FreeAbdurehimHeyit #MeTooUyghur
DUTAR KRALINA ÖZGÜRLÜK (TÜRKÇESI ALTINDA)
Abdurehim Heyit (alt. spelling: Abuduriyimu Aiyiti), born in 1962 in Kashgar, is an internationally renowned Uyghur musician, folk singer and composer. He is also known as the ‘King of Dutar’. He studied at Kashgar Arts College and worked in the prestigious China National Ethnic Song and Dance Ensemble in Beijing between 1986 and 1993 before returning to Urumchi to join the Xinjiang Song-and-Dance Troupe, where he performed many songs promoting unity and friendship among the peoples of China. None of his songs have been banned by the government. It was reported that he was arrested by Chinese authorities in March 2017 on unclear charges and taken to an unknown location[1]. So were an unknown number of other Uyghur professors, intellectuals, students, artists, businessmen, farmers, and members of Turkic ethnic minority groups.
On Aug 10, 2018, the U.N. Committee on the Elimination of Racial Discrimination said that it had received many credible reports that over one million ethnic Uyghurs in China were held in what resembles a “massive internment camp that is shrouded in secrecy”[2]. Gay McDougall, vice-chairperson of the Committee, cited estimates that 2 million Uyghurs and Muslim minorities were forced into “so-called re-education camps for political and cultural indoctrination” in the Uyghur Autonomous Region. China calls those camps “vocational training centers”. On November 28, 2018, speaking to Reuters about Uyghurs, Cui Tiankai[3], China's ambassador to the U.S., claimed that the Chinese government was “trying to re-educate most of them, trying to turn them into normal persons (who) can go back to normal life”. Abdurehim Heyit is a normal person, who lived a normal life and sang normal approved songs.
The “Xinjiang Victims Database” website – www.shahit.biz – , which collects testimonies of victims around the world, has gathered 2800 individual testimony. This number keeps increasing every day. Abdurehim Heyit is one of the victims in the database.
According to the testimony of the Uyghur poet Tahir Hamut[4], Abdurehim Heyit was arrested because of a song called “Atilar”, or “Forefathers”. In this song, ‘Biz atalduq bezmide yigit; Ah jan atilar jenglerde shéhit’, which means ‘We are said to distinguish ourselves in fun places; While our dear fathers fell as heroes on the battlefield’, is mentioned. The authorities might have interpreted it as an incitement to jihad.
According to a written statement of family friends, Muhtar and Waris Abdukerim Janbaz, Mr. Heyit never wrote song lyrics[5]. The poem “Atilar” was written by Abdurehim Abdulla[6] (also arrested at the same time) and the song was released before the year 2000. The government censorship and regional cultural publishing authorities had approved the song. This song was included in CD no.5 of Abdurehim Heyit’s collected works called ‘My Dutar’ which was released in 2016 by the Minority Audio/Video Publishing House (see pictures).
Following claims on social media that Abdurehim Heyit died in prison on February 8, 2019, the Chinese state media released a 25-second video on China Radio International’s page http://turkish.cri.cn/1781/2019/02/10/1s196040.htm, on February 10, 2019. In the video, Abdurehim Heyit states, “I’m in the process of being investigated for allegedly violating the national laws, I’m now in good health and have never been abused”, but provides no further details. In that short video, we notice that he looked uncomfortable and uneasy, speaking as if he was following instructions. His body language and choice of words seem to suggest he is under duress. Compared to his picture of Aug 1, 2016, his mustache and hair have excessively greyed over the last 23 months of detention.
According to what he says, he is still “in the process of being investigated for allegedly violating the national laws”. He disappeared in March 2017. After all these months, why is he still under investigation? What crime did he commit?
Human rights are of concern to all peoples regardless of frontiers, and freedom of expression is a fundamental human right recognized both under international law, and by the Chinese Constitution. Mr. Heyit has done nothing but sung songs approved by the local authorities.
Respecting and protecting human rights is not detrimental to any state, rather it is a sign of strength. The Chinese government states that its ultimate goal is to build a harmonious and stable society. To do so, the country must stop labeling Uyghurs and other Turkic minorities as the so-called “three evils forces (terrorism, separatism and religious extremism)” and allow scholars, writers, artists, intellectuals and all of its citizens to speak their minds freely and interact with each other and with the world through any platform they choose.
We urge the European Commission and UN High Commissioner for Human Rights to dispatch a fact-finding mission to assess the situation in Uyghur region and report to the Human Rights Council at its next session from February 25 to March 22, 2019.
Releasing Abdurehim Heyit and other arbitrarily arrested people would show the world that China is a strong world power that respects its own constitution. We are optimistic that the Chinese people are ready to take this step. We hope their government is as well.
We are deeply concerned about Mr. Abdurehim Heyit’s health and state of mind. For the sake of his family and the wider Uyghur community, for whom Mr. Heyit’s life and work are so important, we urge the Chinese government to release him immediately, grant him a passport, allow him to receive medical treatment he may need, allow him to exercise his freedom of movement and his rights to perform both in China and abroad.
Signed by:
Aziz Isa Elkun (United Kingdom)
Bahtiyar Ömer (Norway)
Dr. Jean Rahman Duval (France)
Dr. Memet Tash (USA)
Muhtar Abdukerim Janbaz (Sweden)
Dr. Mukaddas Mijit (France)
Dr. Rachel Harris (University of London, United Kingdom)
Renagül Tursun (Norway)
Rushan Abbas (USA)
Dr. Waris Abdukerim Janbaz (France)
Ass. Prof. Dr. Sandrine E. Catris (Augusta University, USA)
Dr. Vanessa Frangville (Université Libre de Bruxelles, Belgium)
Dr. Dilnur Reyhan (INALCO, France)
Dr. Mamatimin Abbas Koktarim (CNRS, France)
Dr. Abdushukur Abdurishit (Switzerland)
Dr. Erkin Sidiq (NASA, USA)
Yücel Tanay (Columnist-journalist, Uyghur human rights activist, Turkey)
Hamit Göktürk (Uyghur activist, writer, Turkey)
Fredrik Fällman, Ass. Professor of Sinology, University of Gothenburg (Sweden)
Contact Oyghan@gmail.com if you want to add your name above.
References
[1] https://www.rfa.org/english/news/uyghur/musician-11022017162302.html
[2] https://www.reuters.com/article/us-china-rights-un/u-n-says-it-has-credible-reports-that-china-holds-million-uighurs-in-secret-camps-idUSKBN1KV1SU
[3] https://edition.cnn.com/2018/11/27/politics/us-china-uyghur-cui-tiankai-intl/index.html
[4] https://www.rfa.org/english/news/uyghur/musician-11022017162302.html
[5] https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10218477145180427
[6] https://freemuse.org/news/uyghur-dutar-king-detained-in-china
==========DUTAR KRALINA ÖZGÜRLÜK============
1962 yılında Kaşgar'da doğan Abdurehim Heyit (alternatif yazım: Abuduriyimu Aiyiti), dünyaca ünlü Uygur Ozan ve müzisyeni, Uygur halk şarkıcısı ve bestecisidir. Ayrıca “Dutar Kralı” olarak da bilinir. Kaşgar Sanat Koleji'nde okudu ve 1986-1993 yılları arasında Pekin'deki prestijli bir kurum olan Çin Ulusal Etnik Şarkı ve Dans Topluluğu'nda çalıştı. Daha sonra Xinjiang Şarkı ve Dans Grubuna katılmak için Urumçi’ye dönerek Çin halkları arasında birlik ve dostluğu teşvik eden birçok şarkıyı icra etti. Şarkılarının hiçbiri hükümet tarafından yasaklanmadı. Çin makamları tarafından Mart 2017'de belirtilmeyen suçlamalar nedeniyle tutuklandığı ve bilinmeyen bir yere götürüldüğü bildirildi[1]. Bilinmeyen sayıda Uygur profesörü, aydın, öğrenci, sanatçı, iş adamı, çiftçi ve Türk etnik azınlık gruplarının üyelerinin akibetine maruz bırakıldı.
10 Ağustos 2018’de, Birleşmiş Milletler Irk Ayrımcılığının Önlenmesi Komitesi, Çin'de bir milyondan fazla etnik Uygur’un gizlilik örtüsü altında “kitlesel bir toplama kampına benzeyen”[2] ortamda tutulduğuna dair pek çok güvenilir kanıt ve raporlar aldığını açıkladı. Komite başkan yardımcısı Gay McDougall, 2 milyon Uygur ve diğer Müslüman azınlığın Uygur Özerk Bölgesi'nde “siyasi ve kültürel eğitim için yeniden eğitim kamplarına” zorla sokulduğunu tahmin ettiklerini belirtti ve Çin’in bu kamplara “mesleki eğitim merkezleri” olduğunu iddia ettiğini bildirdi. Reuters’e Uygurlar hakkında 28 Kasım 2018’de konuşan, Çin’in ABD büyükelçisi Cui Tiankai[3], Çin hükümetinin “çoğunu yeniden eğitmeye, normal hayata dönebilmeleri için onları normal kişilere dönüştürmeye çalıştığını” söylediğini açıkladı.
Dünyada baskı ve zulme uğrayan mağdurların ifadelerini derleyen “Sincan Mağdurları Veri Tabanı” web sitesi - www.shahit.biz - şimdiye kadar 2 bin 800 mağdurun kişisel ifadelerini topladığini ancak bu sayının her geçen artmaya devam ettiğini bildirdi. Abdurehim Heyit te bu veri tabanında yer alan mağdur ve kamp kurbanlarından birisi olarak yer alıyor. Abdurehim Heyit tutuklandığı tarihe kadar normal bir yaşam sürmüş, Çin yönetimi tarafından eserleri bestelemiş ve seslendirmiştir. Uygur bölgesinde yaşayan sıradan bir insan ve sevilen bir halk sanatçısı sanatçı olarak biliniyor
ABD’de yaşayan Uygur şairi Tahir Hamut'un[4] ifadesine göre, Abdurrehim Heyit besteleyip seslendirdiği "Atalar" Ecdatlar adlı bir şarkısı nedeniyle tutuklanmıştır. Bu şarkıdaki ‘Biz atalduq bezmide yigit; Ah jan atilar jenglerde shéhit ’, yani 'Biz tanındık eğlencede yetenekli yiğit – Ah Can ecdatlar Cenklerde şehit ” sözlerini Çin yönetiminin Heyit’in halkı cihada teşvik etmekle suçlamasına veya bu anlamda yorumlamasına bağlıyor.
Heyit’in Aile dostlarından Muhtar ve Waris Abdukerim Janbaz gibi sanatçıların yazılı ifadelerine göre Abdurrahim Heyit hiçbir zaman şarkı sözleri yazmadı[5]. Besteleyip seslendirdiği“Atalar” şiiri Şair Abdurehim Abdulla[6] tarafından yazılmıştır. Bu şiirin yazarı de kendisi ile birlikte tutuklanmıştır. Atalar şarkısı 2000 yılından önce piyasaya satışa sunulmuştur. Bölgesel Hükümet sansür kurumu ile ve bölgesel kültürel yayın Kurumu yetkileleri de bu şarkıyı onaylamıştır. Bu şarkı, 2016'da Minority Audio / Video Publishing House tarafından yayınlanan “My Dutar” adlı Abdurehim Heyit'in 5 no'lu CD'sinde yer almiştır.
Sosyal medya’da yayınlanan bir haberde Abdurehim Heyit'in 8 Şubat 2019'da hapishanede öldüğünü iddia edilmiştir. Bunun üzerine Çin yönetimi resmi Uluslar arası Çin Radyosu (China Radio International) aracılığı ile onun kendi sesi ve görüntüsü ile kendisinin hayatta olduğunu açıklayan 25 saniyelik bir videosunu 10 Şubat 2019'da yayınlamıştır. (http://turkish.cri.cn/1781/2019/02/10/1s196040.htm
Bu Videoda, Abdurehim Heyit, “Ulusal yasaları ihlal ettiğim iddiasıyla soruşturuma sürecindeyim, şimdi sağlık durumum iyi ve hiç istismar edilmedim. KÖTÜ MUAMELEYE MARUZ KALMADIM” demiş ancak nerede ve ne zamandan beri tutuklu bulunduğu yolunda daha ayrıntılı bilgi vermemiştir. Ancak daha fazla ayrıntı vermedi. Bu kısa videoda, talimat ve yönlendirme ile konuşturulduğunu ,kendisinin izleniyormuş ve control ve takip altında olduğunu ve tedirgin bir şekilde yorgun, rahatsız ve huzursuz göründüğünü fark ettik. Beden dili ve sözcüklerin seçimi baskı altında olduğunu gösteriyor. Kendisinin 1 Ağustos 2016 tarihli resmine kıyasla, bıyığı ve saçının son 23 aylık gözaltı süresince aşırı derecede ve anormal bir şekilde griye döndüğü görülüyordu.
O’nun kısa video mesajinda kendisinin, hala “ulusal yasaları ihlal ettiği iddiasına göre soruşturma sürecinde” olduğunu ifade ediyordu. Mart 2017'de ortadan kaybolan ve daha sonra tutuklandığı anlaşılan Heyit’in aradan geçen 2 yıllık bir uzun zaman zarfında neden hala soruşturmasının tamaamlanmadığı ve gözaltı süresinin devam ettiği şüphelerimizi kuvvetlendirmektedir. Hangi ve nasıl bir suç isnadı ile göz altına alıındığı hala esrarını korumaktadır.
İnsan hakları, sınırlardan bağımsız olarak tüm insanların ortak sorunudur. Ayrıca söz ve ifade özgürlüğü temel bir insan hakkı olup uluslararası hukukta yer almakta hem de Çin Anayasası tarafından tanınan temel bir insan hakkıdır. Hal böyle iken, Abdurrahim Heyit yerel resmi yetkililer tarafından onaylanan şarkıların dışında hiç bir eser bestelememiş ve seslendirmemiştir.
Temel İnsan haklarını korumak ve bu haklara saygı duymak hiçbir devlete zarar vermez, aksine o ülkeye saygınlık ve uluslararası toplumda güç ve itibar kazandırır, Çin hükümeti, her seferinde Uygur bölgesinde ve Çin’deki uygulamalarının nihai amacının uyumlu ve istikrarlı bir toplum oluşturmak olduğunu belirtiyor.Çin yönetimi eğer gerçekten bu söylemlerinde ciddi ve samimi ise, ülkesinde yaşayan Uygurları ve diğer Türk azınlıkları “üç şeytani kuvvet” tanımı ile toptan suçlamayı bırakmalı Müslüman Türkleri (terörizm, ayrılıkçılık ve dini aşırılıkçılık”) olarak nitelendirmeye son vermelidir. 2017 yılından beri çeşitli gerekçelerle tutukladığı, bilim insanları,Şair yazarlar,Din adamları ,Kanaat ve cemaat önderleri ile sanatçıları ve tüm aydınları bir an önce serbest bırakmalıdır. Ayrıca,Uygur bölgesinde yaşayan Uygurların,Kazakların ve diğer tüm Müslüman azınlıkların söz ve düşüncelerini serbestçe ifade etmelerine izin vermelidir. Uygur bölgesinde yaşayanların ülke içi ve dışında yaşayan aileleri,yakınları ve arkadaş ve dostları ile internet başta her türlü iletişim araçları ile Seçtikleri herhangi bir dijital platformlar aracılığıyla birbirleriyle ve dünyayla özgürce iletişime ve etkileşime girmelerine engel olmamalıdır.
Avrupa Komisyonu ve Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği'nden Taleplerimiz Uygur bölgesindeki durumu yerinde görmek,incelemek ve mevcut durumu değerlendirmek için 25 Şubat - 22 Mart 2019 tarihleri arasında yapılacak oturumlardan önce İnsan Hakları Konseyine sunulacak bölgedeki insani durum hakakındaki rapora esas olmak üzere bölgeye bir İnceleme Heyetinin görevli olarak göndermelerini istiyoruz.
Tutuklu bulanan Sayın Abdurehim Heyit'in sağlık ve akli durumu hakkında çok endişeliyiz. Abdurrahim Heyit’in, hayatı Ailesi başta olmak üzere bölge’de ve diasporada yaşayan biz Uygurlar için çok önemli ve değerlidir. Onun yaşamı ve sanatsal faaliyetleri biz Uygurlar için çok önemlidir. Çin Hükümeti’nin onu bir an önce serbest bırakmasını, pasaportunu kendisine iade etmesini, ihtiyacı olan tıbbi tedavisine izin verilmesini için ciddi olarak ve ısrar la talep ediyoruz. O’nun sağlıkılı olmasını, istediği ve arzusu istikametinde kısıtlanan seyahat özgürlüğünün önendeki engellerin kaldırılımasını özelelikle istiyoruz. Bu hakların kendisine iadesini sanatsal faaliyetlerini hem ülkesinde hem de yurtdışında icra etmesine izin verilmesini talep ediyoruz.
Abdurehim Heyit başta olmak üzere diğer keyfi olarak tutuklanan Uygur, Kazak ve diğer Müslüman Türk Aydınların bir an önce serbest bırakılmasını istiyoruz. Bu taleplerimiz Çin yönetimince yerine getirildiği taktirde Çin'in kendi anayasası ile Uygur Özerk Bölgesi yasaları ile diğer kanun ve yönetmileklerine sadık ve saygı duyan güçlü bir dünya gücü olduğunu gösterecektir. Çin Halk Cumhuriyeti yönetiminden bu çok önemli adımları bir an önce atmaya hazır olduğu konusunda çok umutlu ve iyimser olduğumuzu özellikle belirtmek istiyoruz.
Petition Closed
Share this petition
The Decision Makers
Petition Updates
Share this petition
Petition created on February 19, 2019