Birlikte başardık: 37 tarım zehiri yasaklandı. Şimdi sıra diğer pestisitlerde!

Zehirsiz Kampanya’da, on binlerce insanın desteğiyle güzel sonuçlar almaya devam ediyoruz.

Bugüne kadar neler oldu?

• 23 Kasım 2019: 100’ü aşkın kurum ve inisiyatifin oluşturduğu Zehirsiz Sofralar Sivil Toplum Ağı, Zehirsiz Kampanya’yı başlattı.
• 23 Kasım 2019 - 21 Aralık 2019: Zehirsiz Kampanya’nın talepleri ile ilgili TBMM’de 3 soru önergesi, 1 araştırma önergesi verildi.
• 21 Aralık 2019: Zehirsiz Kampanya Bakanlık gündemine geldi ve 41 pestisit etken maddesinin kullanımdan kaldırılması ile ilgili üniversitelerden görüş istendi.
• 23 Ocak 2020: Zehirsiz Sofralar Sivil Toplum Ağı, bakanlığın üniversitelere sorduğu 41 pestisit etken maddesinin zararlarını “Ölümcül Tehlike” raporunda açıkladı ve yasaklama talebini yineledi.
• 21 Mayıs 2020: Bakanlık 16 pestisit etken maddesini yasakladı. Bunların 4 tanesi (difenacoum, cyfluthrin, methomyl, methiocarb), Zehirsiz Kampanya’da “öncelikle ve acilen yasaklansın” denilen 13 etken maddenin sıralandığı listede yer alıyor.
• 29 Temmuz 2020: Bakanlık 9 pestisit etken maddesini daha yasakladı. 7 etken maddenin de kısıtlanmasına kararı verdi. Kısıtlama getirilenlerden biri (ethoprophos), "muhtemel kanserojen, solunduğunda ölümcül etkili ve üreme sistemi için zararlı" olarak belirtilen pestisitler arasında yer alıyor.
• 31 Temmuz 2021: Zehirsiz Sofralar Sivil Toplum Ağı içinde
  yer alan 38 sivil toplum örgütü tarafından, 23 sivil toplum
  örgütü ve sivil inisiyatifinde destekçi statüsü ile katıldığı
  Zehirsiz Sofralar Platformu kuruldu. Çalışmalar ve
  kampanya platform adına devam ettiriliyor.
• Aralık 2024: Ethoprophos’un da dahil olduğu 10 aktif/etken
  maddenin daha yasaklanması ile kampanya sürecinde
  yasaklanan tarım zehiri sayısı 37’ye yükseldi.

Soframız 37 zehirden kurtuldu, ve böylece yasaklanan pestisit aktif madde sayısı 223 oldu, ama yeterli değil. #ZehirsizSofralar için diğer pestisitlerin de yasaklanması, denetimlerin artırılması ve zehirsiz tarım yöntemlerinin desteklenmesi gerekiyor. Şimdi Zehirsiz Kampanya’yı daha çok insana ulaştırma vakti. Kampanyamızı imzalayarak ve paylaşarak destek olun; hem bize hem de doğaya zarar veren tarım zehirlerinden birlikte kurtulalım.

İnsanların sinir ve hormonal sistemlerine zarar veren, pek çok kanser türüne, kısırlığa neden olan, çocuklarda gelişim bozukluklarına yol açan, arılara ve diğer canlılara verdiği zararla biyoçeşitlilik kaybına sebep olan, ekosistemi tahrip eden, suyumuzu ve havamızı zehirleyen, Dünya Sağlık Örgütü tarafından “son derece tehlikeli”, “yüksek seviyede tehlikeli” ve “muhtemel kanserojen” olarak belirlenen ve pestisitlerde kullanılan 8 etken maddenin öncelikle ve ivedilikle yasaklanmasını istiyoruz.

Anne sütünde, yeni doğan bebeklerin göbek kordonunda ve ilk dışkılarında, bebek mamalarında bile rastlanan pek çok pestisit, en çok bebeklere ve çocuklara zarar veriyor. Hamile kadınlarda düşük ve erken doğum, bebeklerde doğum anomalileri, lösemi ve diğer kanser türleri, otizm ve solunum hastalıkları riskini artırıyor.

Benzer birçok zehir, insan sağlığına verdiği zararlar tespit edildikten, bizler ve çocuklarımız bu zehirlere yıllar boyunca maruz kaldıktan sonra yasaklanmış; yetkililer üzerlerine düşen sorumluluğu yerine getirmekte geç kalmıştır. Yasaklanmasını talep ettiğimiz 8 etken maddenin zararları yıllardır bilinmesine rağmen henüz bu konuda adım atılmış değil.

100’ü aşkın Kurum ve inisiyatifin oluşturduğu Zehirsiz Sofralar Sivil Toplum Ağı ve bu dilekçeyi imzalayan vatandaşlar olarak, pestisitlerin sayılan etkileri göz önüne alınarak; Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından aşağıdaki taleplerimizin dikkate alınmasını ve gereken adımların atılmasını istiyoruz.

1. Dünya Sağlık Örgütü tarafından “son derece tehlikeli”, “yüksek seviyede tehlikeli” ve “muhtemel kanserojen” olarak belirlenen ve tarımda kullanılan 8 etken madde (beta-cyfluthrin, zeta-cypermethrin, fenamiphos, formetanate X formetanate hydrochloride, tefluthrin, zinc phosphide, glyphosate, malathion) öncelikle ve acilen yasaklansın.

2. Pestisitlerin tamamının 2030 yılına kadar yasaklanması, doğa dostu, zehirsiz yöntemlerle tarımsal üretim yapılması için Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından gerekli adımlar atılsın; doğa dostu tarım yöntemleri ve bu yöntemlerle tarım yapan küçük üreticiler desteklensin; üreticileri doğa dostu, zehirsiz yöntemler kullanmaya teşvik edecek politikalar uygulansın. 

3. Türkiye'de tarım ve gıda ürünlerinde kullanılan pestisitlerle ilgili denetimler artırılsın, elde edilen denetim sonuçlarıyla ilgili şeffaflık sağlansın.

Tarım ve Orman Bakanlığı için önerdiğimiz Zehirsiz Sofralar İçin Yol Haritası’nı buradan okuyabilirsiniz.

Linkler:

Pestisitlerin zararları

Doğa dostu, zehirsiz tarım yöntemleri 

Daha önce yasaklanan etken maddeler ve yasaklanma nedenleri 

Not: Pestisit kullanımı insan ve çevre üzerindeki etkileri nedeniyle Sağlık Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile yerel yönetimleri de ilgilendirmektedir; ancak bu kampanya, tarımda kullanılan “son derece tehlikeli”, “yüksek seviyede tehlikeli” ve “muhtemel kanserojen” etken maddelere odaklandığından ve gerek ruhsatlandırma gerekse denetim konularında yetkili olması nedeniyle muhatap olarak yalnızca Tarım ve Orman Bakanlığı alınmıştır.