Komesarijat za izbeglice i migracije Republike Srbije.
Mi, Belorusi koji živimo u Republici Srbiji, našli smo se u bezpresedan situaciji: organi vlasti Republike Belorusije ne samo da ne pomažu svojim građanima koji žive van zemlje, već donose zakone koji direktno štete beloruskim emigrantima. I upravo zbog toga bili smo primorani da sastavimo ovu peticiju.

U 2020. godini rezultati predsedničkih izbora u Belorusiji su falsifikovani, što je izazvalo masovne narodne proteste. Ovi protesti su bili surovo ugušeni od strane postojećeg režima u zemlji: neosnovana brutalnost policije na ulicama, mučenje već uhapšenih, nepravedne sudske odluke, administrativne i krivične presude, kao i progoni iz političkih motiva. Na primer, "mentalno podržavao protest" je zvanična formulacija iz presude takozvanog suda. Poznati su slučajevi hapšenja zbog zefira "pogrešnih" belo-crveno-belih boja koje je žena držala u rukama, zbog čarapa istih "pogrešnih" boja itd. Prema podacima organizacije za zaštitu ljudskih prava "Proleće", od početka protesta uhapšeno je više od 35 hiljada ljudi, od kojih je, prema stanju na 3. novembar 2023. godine, zvanično priznato kao politički zatvorenici 1462 osobe.

Bežeći od takve situacije u rodnoj zemlji, veliki broj Belorusa građana bili su prinuđeni napustiti zemlju, uključujući i nas, emigrante u Srbiju. Ipak, nismo tražili i ne nameravamo tražiti status izbeglica. Većina nas dobila je privremeni boravak na osnovu otvorenog posla ovde: plaćamo poreze, radimo i dajemo svoj doprinos ekonomiji Srbije.

4. septembra 2023. godine potpisan je, a 7. septembra stupio je na snagu ukaz Aleksandra Lukašenka br. 278, prema kojem Belorusi više ne mogu dobiti i menjati pasoše izvan Republike Belorusije. Tako se građani Republike Belorusije, čiji ističe rok važenja pasoša i/ili čija su deca rođena van zemlje, uključujući Srbiju, prinuđuju da se vrate u Republiku Belorusiju.

U isto vreme, kao što pokazuje praksa poslednjih godina, to može koštati slobode. Na primer, 18. septembra 2023. godine uhapšen je Oleg Podlipski koji se vratio iz Poljske. 15. januara još 2022. godine uhapšen je Ilija Vojtehovič, koji se vraćao u Belorusiju na sahranu oca. Ovi i drugi ljudi nisu bili zvanično u potrazi, što znači da građanin koji se vrati u Republiku Belorusiju nakon dugog boravka van zemlje može biti izložen opasnosti od progonstva. Suosnivač organizacije BYSOL koja pomaže ljudima u sličnim situacijama, Andrej Strižak, 27. septembra 2023. izjavio je da prema njihovim podacima hapšenje onih koji se vraćaju u Belorusiju dešava se najmanje jednom nedeljno svake nedelje.

Na taj način, Belorusi koji se nalaze u Srbiji ne mogu zameniti svoj osnovni dokument, a novorođena deca ne mogu dobiti svoj prvi pasoš u diplomatskom predstavništvu Republike Belorusije u Republici Srbiji, a u slučaju putovanja u Belorusiju izlažu se opasnostima opisanima iznad. Za nas je standardna procedura faktički nedostupna.

Mi molimo da se odobri status izbeglice građanima Belorusije čiji ističe beloruski pasoš, pri čemu je pre isteka bio privremeni boravak u Srbiji. Takođe molimo da se odobri status izbeglice jednom od roditelja deteta rođenog u Srbiji kod dva građanina Belorusije, kako bi dete moglo dobiti zakonit status zajedno sa roditeljem.

Znamo da odbijanje izdavanja dokumenata u vlastitoj zemlji obično nije osnov za dobijanje statusa izbeglice. Ali, kako je prikazano gore, vlasti Belorusije koriste takvo odbijanje kako bi izložile progonima mnoge od svojih građana koje prisiljavaju da se vrate u Belorusiju građane njihovih zemalja.

Lukašenko je preduzeo bezpresedantne mere progoneći svoje građane u inostranstvu. Molimo vas da takođe preduzmete bezpresedantne mere za beloruske građane koji već imaju zakonit status u Srbiji, plaćaju poreze ovde i žele nastaviti to činiti.

Takođe smatramo da naša molba ulazi u rezoluciju 249925 Parlamentarne skupštine Saveta Evrope (PSSE) od 20. juna 2023. godine. Posebno, Skupština je izdala preporuke zemljama koje teže evropskom putu razvoja, u kojima je predložila olakšavanje zahteva

S nadom u pozitivno rešenje našeg problema,

Belorusi u Srbiji.

 

 

 

Камісарыяту па справах уцекачоў і міграцыі

Рэспублікі Сербія.

Мы, беларусы, якія жывуць у Рэспубліцы Сербія, апынуліся ў беспрэцэдэнтнай сітуацыі: органы ўлады Рэспублікі Беларусь не толькі не дапамагаюць сваім грамадзянам, якія жывуць за мяжой, але і прымаюць законы, што наўпрост шкодзяць беларусам у эміграцыі. І менавіта таму мы змушаны звярнуцца да Міністэрства.

У 2020 годзе ў Беларусі былі сфальсіфікаваны вынікі прэзідэнцкіх выбараў, што выклікала масавыя народныя пратэсты. Гэтыя выступы былі жорстка прыгнечаны пануючым у краіне рэжымам: несправакаваная жорсткасць міліцыі на вуліцах, катаванні арыштаваных, неправамерныя судовыя выракі, адміністрацыйныя і крымінальныя выракі, а таксама пераследы па палітычных матывах. Напрыклад “уяўна падтрымваў пратэст” - гэта афіцыйная фармулёўка з выраку так званага суда. Вядомы выпадкі затрымання за зефір “забароненых” бела-чырвона-белых колераў, які кабета трымала ў руках, за шкарпэткі такіх жа “няслушных” колераў і г. д. Паводле дадзеных праваабарончай арганізацыі “Вясна” з пачатку пратэстаў было затрымана больш за 35 тысяч чалавек, з якіх па стане на 3 лістапада 2023 года палітычнымі зняволенымі афіцыйна прызнаны 1462 чалавекі.

Ратуючыся ад такой сітуацыі на радзіме, велізарная колькасць беларусаў змушана пакінулі краіну, у тым ліку і мы, якія эмігравалі ў Сербію. Тым не менш, мы не прэтэндавалі і не збіраемся прэтэндаваць на статус уцекачоў. Вялікая частка з нас атрымалі часовы дазвол на жыхарства на падставе адкрытага тут бізнесу: мы плацім падаткі, працуем і ўносім пасільны ўнёсак у эканоміку Сербіі.

4 верасня 2023 года быў падпісаны, а 7 верасня, набыў моц указ Аляксандра Лукашэнкі №278, паводле якога беларусы больш не могуць атрымваць і мяняць пашпарт за межамі Рэспублікі Беларусь. Такім чынам, грамадзяне Рэспублікі Беларусь, у якіх заканчваецца тэрмін дзеяння пашпарта, і/альбо дзеці, якія нарадзіліся за мяжой, у тым ліку і ў Сербіі, прымушаюцца да вяртання ў Рэспубліку Беларусь.

У той жа час, як паказала практыка апошніх гадоў, гэта можа каштаваць волі. Напрыклад, 18 верасня 2023 года быў затрыманы Алег Падліпскі, які вярнуўся з Польшчы. 15 студзеня  2022 года быў затрыманы Ілля Вайцяховіч, які вяртаўся ў Беларусь на пахаванне бацькі. Гэтыя і іншыя людзі афіцыйна не былі ў вышуку. Гэта значыць, што пад пераслед можа падпасці любы грамадзянін, які вярнуўся ў Рэспубліку Беларусь пасля працяглага жыцця за мяжой. Сузаснавальнік праваабарончай арганізацыі BYSOL, якая дапамагае людзям у падобных сітуацыях, Андрэй Стрыжак 27 верасня 2023 заявіў, што згодна іх дадзеным, затрыманні грамадзян, якія вярнуліся ў Беларусь адбываюцца мінімум раз на тыдзень.

Такім чынам, беларусы, якія знаходзяцца ў Сербіі, не могуць абмяняць свой асноўны дакумент, а нованароджаныя дзеці не могуць атрымаць свой першы пашпарт у дыпламатычным прадстаўніцтве Рэспубліцы Беларусь у Рэспубліцы Сербія, а ў выпадку паездкі ў Беларусь яны падвяргаюцца апісанай вышэй небяспецы. Для нас фактычна недаступная стандартная працэдура.

 

Мы просім даваць статус уцекача тым грамадзянам Беларусі, у якіх заканчваецца беларускі пашпарт, пры гэтым да тэрміну яго заканчэння быў ВНЖ Сербіі. А таксама даваць статус бежанца аднаму з бацькоў дзіцяці, народжанага ў двух грамадзян Беларусі ў Сербіі, каб дзіця магло атрымаць легальны статус разам з бацькам.

Мы ведаем, што, як правіла, адмова ў выдачы дакументаў у сваёй краіне не з'яўляецца падставай для атрымання статусу уцекача. Але як паказана вышэй, улады Беларусі выкарыстоўваюць такую ​​адмову для таго, каб падвергнуць пераследу многіх з тых сваіх грамадзян, якіх прымусяць вярнуцца ў Беларусь грамадзяне краін, якія іх прынялі.

Лукашэнка прыняў беспрэцэдэнтныя меры, пераследуючы сваіх грамадзян за мяжой. Калі ласка, прыміце і Вы таксама беспрэцэдэнтныя захады наконт тых беларускіх грамадзян, якія ўжо маюць легальны статус у Сербіі, плацяць тут падаткі і хочуць працягваць гэта рабіць.

Таксама лічым, што наша просьба ўпісваецца ў рэзалюцыю 249925 Парламенцкай Асамблеі Рады Еўропы (ПАРЕ) ад 20 чэрвеня 2023 года. У прыватнасці Асамблея выпусціла рэкамендацыі да краін, якія імкнуцца да прытрымлівання еўрапейскага шляху развіцця, у якіх прапанавала аблегчыць патрабаванні да афармлення міграцыйных і іншых дакументаў для мігрантаў з Беларусі.

 

Такія меры крануць толькі невялікі лік людзей, бо беларуская дыяспара ў Сербіі нешматлікая. Пры гэтым яны не стануць прэцэдэнтам, таму што беспрэцэдэнтныя меры пануючага ў Беларусі рэжыму, што вымусілі нас звярнуцца з дадзенай просьбай, не маюць аналагаў.

З надзеяй на станоўчае рашэнне нашага пытання,

беларусы Сербіі.

 

 

 

 

Комиссариату по делам беженцев и миграции Республики Сербия.

Мы, живущие в Республике Сербия беларусы, оказались в беспрецедентной ситуации: органы власти Республики Беларусь не только не помогают своим проживающим за границей гражданам, но и принимают законы, напрямую вредящие эмигрировавшим беларусам. И именно поэтому мы вынуждены были составить данную петицию.

В 2020 году в Беларуси были сфальсифицированы результаты президентских выборов, что вызвало массовые народные протесты. Эти выступления были жестоко подавлены действующим в стране режимом: неспровоцированная жестокость милиции на улицах, пытки уже арестованных, неправомерные судебные решения, административные и уголовные приговоры, а также преследования по политическим мотивам. Например “мысленно поддерживал протест” - это официальная формулировка из приговора так называемого суда. Известны случаи задержания за зефир “неправильных” бело-красно-белых цветов, который женщина держала в руках, за носки таких же “неправильных” цветов и т.д. По данным правозащитной организации “Весна” с начала протестов было задержано более 35 тысяч человек, из которых по состоянию на 3 ноября 2023 года политическими заключёнными официально признаны 1462 человека.

Спасаясь от такой ситуации на родине, огромное количество беларусов граждан вынужденно покинули страну, в том числе и мы, эмигрировавшие в Сербию. Тем не менее, мы не претендовали и не собираемся претендовать на статус беженцев. Большая часть из нас получили временный вид на жительство на основании открытого здесь бизнеса: мы платим налоги, работаем и вносим посильный вклад в экономику Сербии.

4 сентября 2023 года был подписан, а 7 сентября, вступил в силу указ Александра Лукашенко №278, согласно которому беларусы больше не могут получать и обменивать паспорт за пределами Республики Беларусь. Таким образом, граждане Республики Беларусь, у которых заканчивается срок действия паспорта, и/или дети родились за границей, включая Сербию, принуждаются к возвращению в Республику Беларусь.

В то же время, как показала практика последних лет, это может стоит свободы. Например, 18 сентября 2023 года был задержан вернувшийся из Польши Олег Подлипский. 15 января ещё 2022 года был задержан Илья Войтехович, который возвращался в Беларусь на похороны отца. Эти и другие люди официально не были в розыске, а это значит, что преследованиям может подвергнуться  гражданин, вернувшийся в Республику Беларусь после длительного проживания за границей. Сооснователь помогающей людям в подобных ситуациях правозащитной организации BYSOL Андрей Стрижак 27 сентября 2023 заявил, что согласно их данным, задержание вернувшихся в Беларусь происходят минимум раз в неделю каждую неделю.

Таким образом, беларусы, находящиеся в Сербии, не могут обменять свой основной документ, а новорождённые дети не могут получить свой первый паспорт в дипломатическом представительстве Республике Беларусь в Республике Сербия, а в случае поездки в Беларусь они подвергаются описанной выше опасности. Для нас фактически недоступна стандартная процедура.

Мы просим давать статус беженца тем гражданам Беларуси, у которых заканчивается беларусский паспорт, при этом до срока его окончания был ВНЖ Сербии. А также давать статус беженца одному из родителей  ребёнка, рождённого у двух граждан Беларуси в Сербии, чтобы ребёнок мог получить легальный статус вместе с родителем.

Мы знаем, что как правило, отказ в выдаче документов в своей стране не является основанием для  получения статуса беженца. Но как показано выше, власти Беларуси используют такой отказ для того, чтобы подвергнуть преследованиям многих из тех своих граждан, которых  вынудят вернуться в Беларусь граждане принявших их стран.

Лукашенко принял беспрецедентные меры,  преследуя своих граждан за границей. Пожалуйста,  примите и Вы также беспрецедентные меры тех беларусских граждан, которые уже имеют легальный статус в Сербии, платят здесь налоги и хотят продолжать это делать.

Также считаем, что наша просьба вписывается в резолюцию 249925 Парламентской Ассамблеей Совета Европы (ПАСЕ) от 20 июня 2023 года. В частности Ассамблея выпустила рекомендации к странам, стремящимся к следованию европейским путем развития, в которых предложило облегчить требования к оформлению миграционных и других документов для мигрантов из Беларуси.

Такие меры коснутся лишь небольшого числа людей, так как беларусская диаспора в Сербии немногочисленна. При этом они не станут прецедентом, потому что не имеют аналогов меры правящего в Беларуси режима, вынудившие нас обратиться с данной просьбой.

С надеждой на положительное решение нашего вопроса,

беларусы Сербии.