بیانیه سراسری جامعه مدنی در آستانه انتخابات ریاست جمهوری
«مطالبات زنان، مطالبات #۴۹درصد جمعیت کشور»

ازآنجاکه هرگونه اصلاح و تغییر در مسیر توسعه کشور با بهره‌گیری از ظرفیت نیروهای اجتماعی و گفتگو با اعضای جامعه مدنی و مصلحان اجتماعی صورت می‌گیرد،

در این روزهای نزدیک انتخابات ریاست جمهوری این بیانیه را به‌عنوان بخشی از مطالبات کنشگران مدنی و کنشگران حوزه زنان انتشار می‌دهیم و خواستار توجه، رسیدگی و با رویکردی جزئی‌نگر و راهبردی هستیم.
با هدف حرکت به سوی جامعه‌ای پویاتر، ضروری دیده‌ایم پیشنهاداتی را که از طریق گفتگو با مردم و ارتباط با سمن‌ها، انجمن‌ها و گروه‌های زنان جمع‌آوری کرده‌ایم به دولت آینده ارائه کنیم و در معرض قضاوت عموم قرار دهیم؛ باشد که بررسی و تأمل در کاستی‌های این حوزه گامی در راه بهبود وضعیت زنان ایرانی در آینده‌ای نه‌چندان دور باشد.

بخشی از مطالبات گردآوری‌شده از اقشار مختلف زنان و فعالان حوزه زنان

● بسترسازی برای تحقق عدالت و مساوات میان همه افراد جامعه، فارغ از جنسیت، در متن قوانین حمایتی؛ چرا که این امر مهم را از وظایف و تکالیف همه دولت‌ها می‌دانیم
● سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی راهبردی برای پرداخت دستمزد برابر به زنان و مردان با این هدف که زمینه اشتغال همه اعضای جامعه در شرایط برابر فراهم شود
● فراهم‌سازی فرصت‌های شغلی یکسان برای زنان و مردان و تأکید بر اصل شایسته‌سالاری برای استخدام در تمام سطوح
● رفع موانع متعدد فرهنگی در فعالیت‌ها و کنش‌های حوزه زنان و نیز توجه به نحوه اجرا و پیگیری لوایح و طرح‌های تدوین‌شده در این حوزه
● ارائه لایحه به‌منظور بازنگری مفهوم رجل سیاسی و پرهیز از نادیده‌گرفتن زنان برای انتخاب به‌عنوان رئیس‌جمهور
● اختصاص نیمی از کابینه، مناصب عالی و مدیریت‌های ارشد به زنان با توجه به توانمندی آنان و نیز به‌عنوان خواسته برابری‌خواهان
● حمایت‌های قانونی و برنامه‌ریزی‌شده از زنان در مقابل انواع خشونت‌های خانوادگی و اجتماعی آشکار و نهان
● به‌رسمیت شناختن حقوق و اختیارات زنان در همسرگزینی و ایجاد شرایط ازدواج و طلاق برابر
● اتخاذ تدابیر لازم و سیاست‌های حمایتی ویژه برای مادران شاغل با هدف تامین امنیت روانی و اقتصادی آنها و همچنین ارائه لوایح حمایتی به محل قانون‌گذاری کشور در راستای ممانعت از طرد زنان از فعالیت‌های اقتصادی در دوران بارداری و پس از زایمان و نیز حمایت از مادرانی که بعد از این دوران به فعالیت اقتصادی بازمی‌گردند، از طریق ایجاد امکاناتی همچون مهدکودک رایگان و مناسب در نزدیکی محل کار
● بسترسازی برای به‌رسمیت شناختن توانایی مادر و اعطای حق حضانت کودک به وی
● برنامه‌ریزی ویژه برای رسیدگی به وضعیت سلامت جسمانی و روحی مادران زندانی و تدبیراندیشی برای آزادی آنها از طریق تعیین مجازات‌های جایگزین زندان
● ممنوعیت ازدواج کودکان
● توجه ویژه به وضعیت و امکانات ورزش زنان ، حمایت مادی و معنوی از زنان ورزشکار و نیزرفع موانع موجود در مسیر حضور فعال آنان در عرصه‌ رقابت‌های جهانی ورزشی
● رفع محدودیت حضور زنان در عرصه‌های عمومی ورزشی، ازجمله آزاد شدن حضور زنان در ورزشگاه به‌عنوان تماشاگر مسابقات والیبال که تا چند سال قبل و در دولت‌های قبل ممنوع نبوده استتوجه ویژه و برنامه‌ریزی راهبردی برای رفع هرگونه تبعیض جنسیتی در تحصیل و انتخاب رشته تحصیلی و نیز حذف سهمیه‌بندی جنسیتی در پذیرش رشته‌های مختلف دانشگاهی
● بسترسازی و برنامه‌ریزی راهبردی برای برابر دانستن توان زنان و مردانی که از توانایی یکسان برخوردارند در حوزه‌های سیاست، مدیریت، اشتغال و تمام عرصه‌ها به‌عنوان لازمه دستیابی به توسعه پایدار در کشور
● برنامه‌ریزی فرهنگی و اتخاذ سیاست‌های حمایتی برایبرابر دانستن زنان با مردان در تصمیم‌گیری‌ها و تصمیم‌سازی‌ها
● توجه به احقاق حقوق شهروندی زنان با محوریت برقراری عدالت اجتماعی، چراکه زنان و مردان بدون حمایت‌های عدالت‌محور و برابری‌گرا، در تمام زمینه‌ها، نه در خانواده و نه در جامعه موفق به هم‌زیستی سالم نخواهند بود
● توجه هم‌زمان و متوازن به مشارکت اقتصادی و نقش‌آفرینی اجتماعی زنان
● تدبیراندیشی برای ممانعت از کلیه سیاست‌هایی که به قرارگیری زنان در حاشیه، خانه‌نشینی آنها و کاهش قدرت اقتصادی‌شان منجر می‌شود
● ایجاد فضای آزاد برای فعالیت انجمن‌های علمی حوزه زنان با هدف افزایش مشارکت فعال آنان در تمام عرصه‌ها، چراکه زنان به‌دلایل متعدد فرهنگی و تاریخی همواره از منابع و امکانات کمتری برخوردار بوده‌اند و از این رو نیازمند توجه مضاعف در این حوزه‌ها هستند
● هموارسازی مسیر مشارکت فعال زنان به‌عنوان بخشی از حقوق شهروندی ایشان، در همه عرصه‌ها (اقتصادی،سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و مدیریتی) فارغ  از هرنوع جناح

بندی‌ سیاسی، به‌صورتی که نتایج کوتاه‌مدت و قابل ارزیابی به کنشگران جامعه مدنی گزارش شود
● مشارکت دادن نظر جامعه زنان از تمام اقشار و دیدگاه‌ها و همچنین کنشگران مدنی در تنظیم قوانین مرتبط، از طریق ایجاد ارتباط میان تشکل‌های مدنی، کارگری، انجمن‌های علمی و سایر گروه‌های فعال اجتماعی به‌صورت پیوسته با نهاد دولت
● ایجاد ارتباط پیوسته با تشکل‌های دانشجویی، پیگیری مطالبات زنان دانشجو و ظرفیت‌یابی شغلی برای رفع مشکلات اقتصادی و معضل بیکاری این قشر
● منوط کردن فعالیت احزاب و تشکل‌های سیاسی بهحضور درصد مشخصی از زنان در این احزاب و شوراهای مرکزی‌شان و همچنین تخصیص نیمی از لیست‌های انتخاباتی‌شان به زنان در برهه‌های‌ خاص
● تسهیل تأسیس و فعالیت سازمان‌های مردم‌نهاد که در زمینه اقشار آسیب‌پذیر اجتماعی فعال‌اند و نیز ترویج کمپین‌ها و جریان‌سازی‌های آگاهی‌بخش اجتماعی درباره معضل خشونت علیه زنان در جامعه و خانواده
● اندیشیدن تدابیر لازم برای اولویت دادن استخدام کارکنان زن در تمام سطوح و به‌رسمیت شناختن رویکردی که برابری جنسیتی را در دستور کار استخدامی خود قرار دهد
● برنامه‌ریزی حمایتی ویژه از تراجنسی‌ها که امروزه به‌صورت قانونی حق انجام عمل جراحی تطبیق جنسی را دارند تا به جنس حقیقی خود دست پیدا کنند. این افراد تا پیش از عمل جراحی از هویت شناسایی نامطابق با هویت اصلی خود برخوردارند و ازآنجاکه روند این عمل جراحی طولانی، پیچیده و مشکل است، به مساعدت جدی‌تری نیاز دارند تا بتوانند با کیفیتی بهتر به زندگی ادامه دهند. از این‌رو درباره این اقشار جنسیتی، که یا تا پیش از عمل جزئی از جامعه زنان محسوب می‌شده‌اند و مشمول قوانین زنانه بوده‌اند یا پس از عمل جراحی هویت جنسی و جنسیتی زنانه می‌یابند، مطالبات ذیل قابل طرح و حائز اهمیت است:
− اندیشیدن تدابیر لازم برای تسهیل مناسبات ویژه این افراد با هدف افزایش کیفیت زندگی آنان؛ از مسیر اقداماتی همچون امکانات خاص شهری این قشر، ارائه خدمات اداری سریع‌تر و مطلوب برای روند تغییر هویت جنسی آنها و ارائه مساعدت‌های مالی به آنها به‌نسبت هزینه‌های فعلی جراحی
− افزایش سطح آگاهی اجتماعی در راستای اصلاحات فرهنگی و نیز ترویج رفتار صحیح اجتماعی با این قشر که تعدادشان، بر مبنای آمار معتبر پزشکی قانونی، سالانه در حال افزایش است
− ارائه حمایت‌های ویژه از این افراد در نظام آموزشی کشور پیش و پس از انجام عمل جراحی از مسیر تسهیل فعالیت سازمان‌های مردم‌نهاد فعال در این حوزه، همچون کارآفرینی و ایجاد مناسبات قضایی مناسب برای منع هرگونه خشونت علیه آنها
● تدبیراندیشی ویژه و تخصصی در زمینه مسئله مهم کار خانگی زنان که با توجه به سه بند کلی زیر در مطالبات جامعه زنان جای می‌گیرد:
− به‌رسمیت شناختن «کار خانگی» به‌عنوان فعالیتی که سهمی بسزا در تولید ناخالص ملی دارد و نیز ایجاد سازوکارهای حمایتی برای برون‌سپاری کار خانگی و برداشتن بار آن از دوش زنان
− ارائه خدمات بیمه کامل به زنان خانه‌دار (حمایت مالی و خدمات سلامت، درمان و بازنشستگی کامل)
− ایجاد قوانین حمایتی و برنامه‌ریزی برای آموزش‌های موازی که مردان را نیز به مشارکت در انجام مسئولیت‌های خانگی موظف کند
− نظارت مستقیم و پیگیرانه بر محتوای تبلیغات، سریال‌ها و آنچه در رسانه مخاطب گسترده دارد، با رویکرد جلوگیری از کلیشه‌سازی جنسیتی و اشاعه محتواهایی که زنان را غیرمتخصص، ظاهرگرا، مصرف‌کننده و صرفا در حال انجام خدمات خانگی نشان دهد


با امید برقراری عدالت اجتماعی و تحقق جامعه مدنی، چنانچه تمایل دارید، به‌عنوان دغدغه‌مند این حوزه می‌توانید با اعلام نام و نام خانوادگی خود به حامیان این بیانیه بپیوندید که بخشی از مطالبات زنان ایرانی است.