เมื่อวันที่ 28 กันยายน 2564 สำนักข่าว The MATTER ได้รายงานว่ามีความเคลื่อนไหวจากสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเกี่ยวกับร่างแก้ไขเพิ่มเติมของ พรบ.ข้อมูลข่าวสารของราชการ (ฉบับที่...) พ.ศ. … หลังจากภาคีนักเรียนสื่อได้เข้ายื่น 17,789 รายชื่อแก่คณะกรรมาธิการการพัฒนาการเมือง การสื่อสารมวลชน และการมีส่วนร่วมของประชาชน ภายใต้เเคมเปญ “#ไม่เอาพรบข้อมูลข่าวสาร อย่าให้รัฐปิดหูปิดตาประชาชน” บนเว็บไซต์ change.org ในวันที่ 28 พฤษภาคม 2564  ที่ผ่านมา 

ภาคีนักเรียนสื่อขอสรุปโดยย่อถึงเนื้อหาทั้งในส่วนที่มีการเเก้ไขเพิ่มเติมให้ดีขึ้น เเละในส่วนที่ยังจำกัดสิทธิและเสรีภาพของสื่อและประชาชนอยู่!

เนื้อหาในร่างแก้ไข พ.ร.บ.ข้อมูลข่าวสารฯ อ้างอิงข้อมูลจากสำนักข่าว The MATTER  มีดังนี้

กำหนดเงื่อนไขชัดเจนมากขึ้น : มีการกำหนดขอบเขตของข้อมูลข่าวสารที่เกี่ยวกับความมั่นคงด้านการทหาร เศรษฐกิจ ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศที่ระบุไว้เป็นรายข้ออย่างชัดเจนมากขึ้น เเต่ยังพูดถึงขอบเขตในการเปิดเผยข้อมูลเกี่ยวกับสถาบันฯ น้อย (เหมือนเดิม) นอกจากนี้ยังพูดถึงสิทธิเเละกระบวนการในการรับรู้ข้อมูลข่าวสารของประชาชนว่าจะได้รับข้อมูลไม่เกิน 15 วัน หลังจากที่มีการทำเรื่องขอข้อมูล เเละไม่เกิน 30 วัน หากเป็นข้อมูลที่ไม่ได้จัดเก็บในระบบข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ เนื่องจากอาจต้องใช้เวลาในการค้นหาเเละจัดส่ง โดยต้องเป็นข้อมูลที่พร้อมส่งต่อ กล่าวคือ เป็นข้อมูลที่เข้าใจได้ง่าย มิใช่ต้องไปวิเคราะห์ จำแนกใหม่อีกรอบ 

รัฐต้องเปิด : มีข้อบังคับในการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารสาธารณะของหน่วยงานรัฐ ระบุว่าต้องเปิดเผยข้อมูลที่เกี่ยวกับแผนงาน โครงการ งบประมาณรายจ่ายประจำปี ในประกาศราชกิจจานุเบกษาเเละแพลตฟอร์มดิจิตอล 

คนต่างด้าวมีสิทธิเข้าถึงข้อมูล : มาตรา 8 มีการเพิ่มเนื้อหาเกี่ยวกับสิทธิการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของคนต่างด้าวเเละบุคคลซึ่งได้รับการเเต่งตั้งให้กระทำการเเทนคนต่างด้าว ว่าสามารถเข้าถึงข้อมูลข่าวสารส่วนบุคคลที่เกี่ยวกับตนเองได้ เเต่ต้องเป็นไปตามกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้อง 

แต่เมื่อขอมาก ขอบ่อย รัฐยังปฎิเสธได้เหมือนเดิม! : ตามมาตรา 11 ในร่าง พ.ร.บ. ฉบับแก้ไขใหม่ ระบุหากปรากฎชัดในพฤติกรรมว่าขอมาก บ่อยครั้งโดยไม่มีเหตุสมควร หรือมีลักษณะก่อกวน หน่วยงานรัฐจะไม่จัดหาข้อมูลให้ก็ได้

ข้อมูลที่ห้ามเปิดเผยยังเหมือนเดิม! : ในหมวด “ข้อมูลข่าวสารที่ห้ามเปิดเผย” ยังประกอบด้วยมาตรา 13/1 ข้อมูลที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อสถาบันฯ, มาตรา 13/2 ข้อมูลด้านความมั่นคง และการทหาร และมาตรา 13/3 ข้อมูลเกี่ยวกับอาวุธยุทโธปกรณ์  เช่นเดียวกับร่างเดิม

อัตราโทษยังอยู่ครบ! : ในมาตรา 41/2 หากฝ่าฝืนและเปิดเผยข้อมูล ที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อสถาบันฯ ในมาตรา 13/1 และข้อมูลด้านความมั่นคง กับการทหารในมาตรา 13/2 จะต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสิบปี ปรับไม่เกินสองแสนบาท หรือทั้งจำทั้งปรับดังเดิม เว้นแต่จะเปิดเผยเมื่อครบตามเวลาที่กำหนด

ซึ่งเวลาที่กำหนดในมาตรา 26/1 ประกอบด้วย ข้อมูลที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อสถาบันฯ ตามมาตรา 13/1 จะเปิดเผยได้เมื่อครบ 75 ปี,  ข้อมูลด้านความมั่นคง และการทหารตามมาตรา 13/2 จะเปิดเผยได้เมื่อครบ 30 ปี และข้อมูลข่าวสารราชการตามมาตรา 15 ที่หน่วยงานรัฐมีคำสั่งไม่ให้เปิดเผย จะเปิดเผยได้เมื่อครบ 20 ปี

มาตรา 27 มีการพูดถึงการแต่งตั้ง “คณะกรรมการข้อมูลข่าวสารราชการ” ซึ่งประกอบด้วยรัฐมนตรีที่นายกมอบหมายให้เป็นประธาน รวมถึงปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี ปลัดกระทรวงต่างๆ รวมอยู่ด้วย  และจะมีการแต่งตั้ง “กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ” จากรัฐและเอกชน จำนวนไม่เกิน 9 คน ซึ่ง “คณะรัฐมนตรี” เป็นผู้แต่งตั้ง โดยกรรมการผู้ทรงวุฒิต้องเป็นผู้เชี่ยวชาญในด้านกฎหมาย ด้านการบริหารราชการแผ่นดิน ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศเเละการสื่อสาร เเละด้านสื่อสารมวลชน อย่างน้อยด้านละหนึ่งคน

ภาคีนักเรียนสื่อจึงขอเชิญชวนให้ติดตามร่าง พ.ร.บ. ข้อมูลข่าวสารฯ ฉบับล่าสุดที่มีการเเก้ไขเพิ่มเติม ทั้งส่วนที่ดีขึ้น เเละในส่วนที่ยังจำกัดสิทธิและเสรีภาพของสื่อและประชาชนอยู่!

เนื้อหาร่างแก้ไข พ.ร.บ.ข้อมูลข่าวสารฯ (ฉบับเต็ม) จาก The MATTER : https://drive.google.com/.../1IpYNYbaaaq6iNqs5NlR.../view 

#ไม่เอาพรบข้อมูลข่าวสาร #ภาคีนักเรียนสื่อ #หยุดกฎหมายปิดปากสื่อ #หยุดกฎหมายปิดปากประชาชน