ไรเดอร์คือแรงงานกลุ่มใหม่ที่คอยทำหน้าที่ ทั้งรับส่งของ-อาหาร-คน เพื่อช่วยให้ชีวิตคนทั่วไปอย่างเรา ๆ สะดวกสบายขึ้น ทว่าสภาพการทำงานของพวกเขากลับเต็มไปด้วยความเสี่ยง ทั้งจากอุบัติเหตุบนท้องถนน โอกาสที่จะถูกโกง ทำร้ายร่างกาย ล่วงละเมิดทางเพศ หรือแม้แต่ปัญหาสุขภาพที่ตามมา 

กรณีเมื่อเกิดอุบัติเหตุ ความคุ้มครองหลักที่พวกเขาได้รับคือประกันอุบัติเหตุตาม พ.ร.บ. รถจักรยานยนต์ฯ ในวงเงินไม่เกิน 30,000 บาท ซึ่งไรเดอร์ต้องสำรองจ่ายเองไปก่อน หากค่ารักษาเกินกว่านั้น ไรเดอร์สามารถทำเรื่องเบิกเงินกับบริษัทแพลตฟอร์มได้ อย่างไรก็ตาม กระบวนการดังกล่าวกลับใช้เวลานาน มีความซับซ้อนเพราะต้องประสานส่งเอกสารหลายครั้ง ไรเดอร์จำนวนมากประสบปัญหาในการเข้าถึงสิทธิดังกล่าว ทั้งๆ ที่เป็นสิทธิที่พวกเขาควรจะได้

เมื่อท้องถนนคือออฟฟิศ อุบัติเหตุและปัญหาสุขภาพจากการทำงานถือได้ว่าเป็นปัญหาใหญ่ของไรเดอร์ เมื่อประสบเหตุ หลายคนต้องขาดรายได้ บางรายถึงขั้นพิการ หรือแม้แต่เสียชีวิต ซ้ำร้ายไปกว่านั้น พวกเขายังไม่สามารถเข้าถึงกองทุนเงินชดเชยใด ๆ ได้ เนื่องด้วยความซับซ้อนของสัญญาจ้าง

สำหรับบริษัทแพลตฟอร์ม ไรเดอร์คือ “พาร์ทเนอร์” ไม่ใช่ลูกจ้างประจำ (ทั้งๆ ที่ทางบริษัทเป็นผู้ถือสิทธิขาดในการกำหนดนโยบายและรูปแบบการทำงานของไรเดอร์ไม่ต่างจากลูกจ้างประจำ) สิทธิที่จะได้รับการชดเชยตามกฎหมายแรงงานจึงไม่อาจเกิดขึ้นได้ ตราบใดที่ไรเดอร์ยังขาดความเท่าเทียมในการต่อรองเพื่อออกแบบสัญญาจ้างงานที่ครอบคลุมทุกสิทธิประโยชน์

เรื่องเล่าจากไดอารี่ของ “แพร” ไรเดอร์ที่ถูกช่วงชิงความฝันไปเพราะอุบัติเหตุระหว่างทำงาน

“...ถ้าเรียนจบ ม.ปลาย ก็อยากเรียนต่อมหาลัย ทำงานประจำไปด้วย เรียนไปด้วย หาพาร์ทไทม์ทำเสริมอีกทาง เก็บเงินให้ได้เยอะๆ ไว้ส่งตัวเองเรียน เรียนจบก็ทำงานเก็บเงินทำธุรกิจเล็ก ๆ เป็นของตัวเอง ไม่รู้ว่ากว่าจะถึงตอนนั้นจะต้องเหน็ดเหนื่อยขนาดไหน จะต้องผ่านอะไรไปบ้าง แต่ถ้าแลกมากับอนาคตที่ดีในวันข้างหน้าของตัวเอง มันก็คุ้มที่จะเหนื่อยนะ แล้วก็ไม่รู้ว่าอนาคตข้างหน้า ถึงตอนนั้นจะมีปัญญาส่งตัวเองเรียนไหม จะมีปัญญาทำตามความฝันของตัวเองหรือเปล่า แต่เชื่อว่า ความเก่ง ความขยันหมั่นเพียรของตัวเอง จะประสบความสำเร็จไม่ช้าก็เร็ว ในวันใดวันหนึ่งอย่างแน่นอน อดทนและผ่านทุกอุปสรรคไปให้ได้นะคนเก่ง...”

บันทึกข้างต้นเป็นของ “แพร” ไรเดอร์หญิงวัย 20 ปี ที่เล่าถึงความฝันในการศึกษาต่อของเธอเพื่ออนาคตที่ดีกว่า อย่างไรก็ตาม ความฝันนั้นไม่เคยมาถึง เพราะแพรถูกรถบรรทุกชนระหว่างกำลังนำส่งอาหารให้กับแอปพลิเคชันไลน์แมน ทางคนขับรถบรรทุกปฏิเสธที่จะช่วยเหลือเยียวยา บอกให้ครอบครัวไปฟ้องศาลเอาเอง ทางส่วนแอปฯ ไลน์แมน หลังทราบเรื่องการเสียชีวิต ได้ส่งพวงหรีดมาในงานศพ 1 ช่อ พร้อมกับโอนเงิน 10,000 บาท เข้าวอลเล็ทของแพร ถือเป็นเงินชดเชย แต่ก็เล็กน้อยเกินกว่าจะชดเชยความสูญเสียที่เกิดขึ้น

เรื่องราวของแพรสะท้อนให้เห็นถึงความเร่งด่วนที่จะต้องมีการจัดตั้งกองทุนเพื่อช่วยเหลือและเยียวยาไรเดอร์ที่ประสบอุบัติเหตุ-พิการ-เสียชีวิตระหว่างทำงาน เพื่อหยุดยั้งวงจรที่น่าเศร้า ลดจำนวนของเหยื่อที่ต้องเผชิญกับความสูญเสีย และทุกเส้นทางความฝันที่ต้องสิ้นสุดลงก่อนเวลาอันควร

-----------------------------------------------------------------------------------

สถาบันแรงงานและเศรษฐกิจที่เป็นธรรม (JELI) ในฐานะที่เป็นกระบอกเสียงของแรงงานกลุ่มไรเดอร์ ขอเป็นตัวกลางในการเรียกร้องสิทธิประโยชน์ต่าง ๆ ให้กับแรงงานกลุ่มนี้ ทั้งเรื่องการเข้าถึงประกันอุบัติเหตุและกองทุนเงินชดเชยที่ยุติธรรม เพื่อให้อาชีพนี้เป็นอาชีพที่เท่าเทียม เทียบเท่ากับแรงงานกลุ่มอื่น ๆ ที่ได้รับการคุ้มครองตามกฎหมาย

เป้าหมายของแคมเปญ:

บริษัทแพลตฟอร์มต้องอำนวยสิทธิด้านประกันอุบัติเหตุให้กับไรเดอร์: เราต้องการให้บริษัทแพลตฟอร์มปรับนโยบายการจ่ายเงินชดเชยประกันอุบัติให้สามารถเข้าถึงง่าย ลดความซับซ้อน เพื่อความคุ้มครองและการช่วยเหลือในกรณีเกิดอุบัติเหตุร้ายแรง ซึ่งจะช่วยให้ไรเดอร์รู้สึกปลอดภัยในการทำงาน

กองทุนเงินทดแทนสำหรับไรเดอร์: เราขอเรียกร้องให้บริษัทแพลตฟอร์มทำงานร่วมกับภาครัฐในการจัดตั้งกองทุนเงินทดแทนเพื่อช่วยเหลือไรเดอร์ที่ต้องสูญเสียรายได้ ไม่สามารถทำงานได้เนื่องจากประสบอุบัติเหตุหรือเจ็บป่วยจากปัญหาสุขภาพเพราะการทำงาน กรณีไรเดอร์เสียชีวิตระหว่างทำงาน หรือพิการ พวกเขาต้องได้รับเงินชดเชยทุกกรณี เพื่อเยียวยาช่วยเหลือครอบครัวและชดเชยให้กับความสูญเสียที่เกิดขึ้น

วิธีเข้าร่วม:

ร่วมลงชื่อรับรองเพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการต่อสู้-สนับสนุนสิทธิและสวัสดิการของไรเดอร์ เราเชื่อว่า เมื่อแรงงานทุกคนร่วมมือกัน เราย่อมสามารถส่งเสริมให้แรงงานทุกกลุ่มสามารถมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นได้ผ่านการสร้างอำนาจต่อรองที่เข้มแข็ง