Русский/English/Deutsch/Беларуская

У Беларусі доўгая і сумная гісторыя адлічэння студэнтаў з універсітэтаў з-за іх грамадска-палітычнай актыўнасці. Я, Пётр Маркелаў, ведаю, што гэта значыць.

Мяне адлічылі ў 2015 годзе, пасля таго, як я балатаваўся ў мясцовыя саветы дэпутатаў. Афіцыйнай прычынай выключэння былі пропускі заняткаў — але насамрэч мяне пакаралі за грамадзянскую пазіцыю. Я аднавіўся ва ўніверсітэт на наступны год каб працягнуць навучанне, але быў адлічаны за маю дзейнасць другі раз.

У Беларусі, краіне-суседзе ЕЗ, вельмі складана развіваць у студэнтаў палітычнае меркаванне або ўцягнутасць у сацыяльныя працэсы. Пашырэнне актыўнасці за межы вучобы можа паставіць кропку ў працэсе твайго навучання.

Мой выпадак не адзіны. Нядаўна я стаў сведкам некалькіх выпадкаў выключэння студэнтаў з універсітэтаў. У лютым і сакавіку 2017 шмат людзей далучылася да нацыянальных пратэстаў супраць прэзідэнцкага дэкрэту №3, які вымушае беспрацоўных людзей выплочваць дадатковы падатак. За чатыры тыдні больш за 1000 пратэстоўцаў, журналістаў, паліычных і грамадскіх атывістаў былі затрыманыя па ўсёй Беларусі. Сярод іх было шмат студэнтаў. Іх саджалі ў турмы, а потым адлічвалі. 

Адміністрацыя універсітэтаў выдумляе нагоды як прычыны для адлічэння, напрыклад, пропускі заняткаў, няздачы экзаменаў ці адміністратыўныя правапарушэнні. Але нагоду можна знайсці заўсёды. Яны выбарча прымяняюць строгія ўніверсітэцкія правілы і дыскрымінуюць палітычна актыўных студэнтаў — тых, хто ўдзельнічае ў акцыях пратэсту ці дзейнасці грамадскай арганізацыі.

Акрамя мяне за апошнія два гады з розных універсітэтаў краіны адлічылі Дар’ю Якуш, Глеба Вайкуля, Юрася Лукашэвіча, Крысціяна Шынкевіча, Арцёма Кавалёва, Алену Кісель, Настассю Пілюгіну, Алену Дзянішчыц, Вячаслава Панасюка, Марыю Рабкову, Ігара Неліповіча, Мікалая Логвінава і інш. Шмат з іх вучыліся ў БДУ — самым вялікім універсітэце ў Беларусі. 

Я заклікаю беларускае Міністэрства адукацыі і рэктароў усіх беларускіх ВНУ:

• неадкладна і без умоў аднавіць усіх адлічаных студэнтаў, пералічаных вышэй;
• спыніць адлічэнні студэнтаў за іх актыўнасць у палітычных і грамадскіх арганізацыях;
• гарантаваць студэнтам права на свабоду выказвання меркавання і права на мірныя сходы.

"Дамо рэпрэсіям урок" гэта супольная кампанія Задзіночання Беларускіх Студэнтаў, Праваабарончага цэнтра "Вясна" і нямецка-швейцарскай арганізацыі "Libereco"