Við undirrituð gerum alvarlegar athugasemdir við ákvæði í reglugerð um aðbúnað alifugla (drög 6. maí 2014) sem er í vinnslu hjá atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytinu, er snúa að þéttleika alifugla til kjötframleiðslu. Að okkar mati er bæði um afturför frá núverandi reglugerð (1995) að ræða auk þess sem ný viðmið reglugerðarinnar ganga þvert á markmið nýrra laga um velferð dýra sem tóku gildi 1.1.2014 .

Í 30. grein reglugerðarinnar er snýr að þéttleika kjúklinga er mælt með að hámarksþéttleiki fugla sé aukinn upp í  33kg/m2 og eru einnig gefnar undantekningar upp í 42 kg/m2. Við teljum að þetta sé of mikill þéttleiki sé tillit tekið til velferðar dýranna.

Þá gengur þessi reglugerð í berhöggi við tilgang laganna sem eiga að stuðla að bættri velferð dýranna þar sem þéttleiki er aukinn frá núgildandi reglugerð um aðbúnað alifugla frá árinu 1995 en þar er miðað við hámark 19 fugla á fermetra eða 32 kg/m2.

Við leggjum til að hámarksþéttleiki alifugla verði lækkaður niður í 25 kg/m2.

Við teljum það eðlilega kröfu þar sem ótvíræðar rannsóknir hafa sýnt fram á að þéttleiki yfir 25 kg/m2 rýri mjög velferð fuglanna eins og fram kemur í skýrslu Evrópuráðsins sem var unnin af vísindanefnd um heilsu og velferð dýra (,,Scientific Committee on Animal Health and Animal Welfare") frá árinu 2000 og ber heitið “The Welfare of Chickens Kept for Meat Production (Broilers) og má finna á vefslóðinni http://ec.europa.eu/food/fs/sc/scah/out39_en.pdf. Eftirfarandi tilvitnun má finna á bls. 28 í skýrslunni:

,,Üner et al. (1996) compared commercial systems for broiler chicken housing at 24 and 32, 28 and 33, 30 and 36 kg/m2. The birds kept at the lower stocking density in each case showed more walking, running, preening and calm behaviour, spent less time concentrated in the areas around the feeders and drinkers and were more active, in the last week before slaughter than birds kept at the high densities. Increased activity near the feeders and drinkers but lower activity elsewhere at 30 kg/m2 than at 25 kg/m2 was also reported by Lewis and Hurnik (1990) and by Üner et al. (1996). It appears that at stocking densities above 25 kg/m2 birds have to spend longer and move more close to feeders and drinkers in order to obtain enough food and water, but, especially in the latter stages of growth, their movements are also considerably restricted elsewhere and activity levels are lower. This great restriction of locomotion and other normal behaviour is a direct indication of poorer welfare and is likely to result in greater leg problems. Murphy and Preston (1988) reported that at 14 birds/m2, many birds stopped lying when other birds stepped on them and restlessness was very high because only 4% of lying bouts were of more than 3 minute's duration and 60% were of less than 1 minute's duration. At this density, of about 28 kg/m2, the stocking density was too high for normal resting to occur. It is clear from the behaviour and leg disorder studies that the stocking density must be 25 kg/m2 or lower for major welfare problems to be largely avoided and that above 30 kg/m2, even with very good environmental control systems, there is a steep rise in the frequency of serious problems."

Í rannsókninni kemur fram að greinilega verði þéttleiki fugla að vera 25 kg/m2 eða minni til að komast hjá alvarlegum velferðarvandamálum og að þegar þéttleikinn fer yfir 30 kg/m2 sé stóraukning á alvarlegum velferðarvandamálum, jafnvel þótt annar aðbúnaður sé góður, s.s. loftræsting og fæðugjöf.

Rannsóknin sýndi fram á að við minni þéttleika sýndu fuglarnir eðlilegra atferli, gengu, hlupu, plokkuðu fjaðrir sínar og sýndu meiri ró en við þéttleika yfir 25 kg/m2. Fram kemur eins og þekkt er að takmörkun á hreyfingu og annarri eðlilegri hegðun bendir sterklega til verri velferðar og er líklegt til að valda miklum fótavandamálum hjá fuglunum.

Við gerum okkur grein fyrir að hagsmunaaðilar í alifuglarækt vilja hafa þéttleikann sem mestan til að geta ræktað sem flesta fugla í húsum sínum, en einnig er þeirra sjónarmið oft að fuglarnir geti hreyft sig sem minnst til að þeir stækki meira með minna fóðri. Því er algjörlega óásættanlegt að í reglugerð sem á að tryggja velferð alifugla séu ákvæði sem eru svo augljóslega eingöngu í þágu hagsmunaaðila og gengur þvert á velferð dýranna.

Þá viljum við einnig að undanþágur sem veittar eru í lögunum og leyfa þéttleika upp á 39 kg/m2 og 42 kg/m2 verði fjarlægðar úr reglugerðinni. Samkvæmt niðurstöðum rannsókna Üner sem getið er hér að ofan er ljóst að undanþágur þessar brjóta gegn lögum um velferð dýra sem tóku gildi 1.1.2014.

Fleiri rannsóknir styðja rannsóknir Üners og geta samtökin Velbú (velbu.is) útvegað heimildir til rökstuðnings sé þess óskað.

Virðingarfyllst